ایران در دوراهی سرنوشتساز؛ آیا اهرمهای فشار تهران رو به پایان است؟
در حالی که تنشها میان ایران و آمریکا همچنان ادامه دارد، برخی تحلیلگران معتقدند تهران در یکی از حساسترین مقاطع سیاسی و امنیتی سالهای اخیر قرار گرفته است؛ وضعیتی که میتواند مسیر آینده روابط ایران با غرب و همچنین تحولات منطقه را تعیین کند.
مهند العزاوی، کارشناس مسائل سیاسی و نظامی، در گفتوگویی با شبکه اسکای نیوز عربی مدعی شد که دولت آمریکا در دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ سیاست فشار حداکثری را با شدت بیشتری دنبال میکند و بر این باور است که ایران بخش مهمی از ابزارهای چانهزنی خود را از دست داده است. او گفت واشنگتن اکنون از موضعی سختگیرانهتر با تهران برخورد میکند و تلاش دارد با استفاده از اهرمهای سیاسی، اقتصادی و دیپلماتیک دامنه فشارها را افزایش دهد.
العزاوی روند مذاکرات میان ایران و طرفهای غربی را نوعی بنبست توصیف کرد و مدعی شد که گفتوگوهای انجامشده طی حدود ۶۰ روز گذشته نتوانسته به پیشرفت ملموسی منجر شود. به گفته او، مقامهای آمریکایی به این نتیجه رسیدهاند که اختلافات موجود فراتر از آن است که در کوتاهمدت به توافقی جامع یا حتی یک تفاهمنامه محدود منجر شود.
وی همچنین ادعا کرد که تهران همچنان برنامه هستهای خود را مهمترین ابزار راهبردی در مذاکرات میداند و تمایلی به عقبنشینی از آن ندارد. از نگاه این تحلیلگر، همین موضوع موجب شده روند گفتوگوها با دشواریهای بیشتری روبهرو شود.
در بخش دیگری از این اظهارات، العزاوی به تحولات منطقهای و مسائل امنیتی اشاره کرد و مدعی شد که ایران و گروههای همسو با آن در چندین جبهه مختلف از جمله خلیج عربی، تنگه هرمز، لبنان و عراق درگیر رقابتهای راهبردی هستند. او همچنین مدعی شد برخی توافقهای امنیتی در منطقه با چالشهایی مواجه شده و نگرانیهایی درباره احتمال گسترش تنشها وجود دارد.
این کارشناس مسائل نظامی در ادامه با اشاره به وضعیت توان بازدارندگی ایران گفت که فشارهای اقتصادی، تحریمها و خسارتهای ناشی از درگیریهای اخیر، توانایی تهران برای بازسازی برخی ظرفیتهای نظامی را محدود کرده است. او ادعا کرد که احیای کامل این توانمندیها ممکن است بین ۲۰ تا ۲۵ سال زمان نیاز داشته باشد؛ موضوعی که از سوی منابع رسمی ایرانی تأیید نشده است.
العزاوی همچنین از برخی نشانههای آمادگی نظامی آمریکا و اسرائیل سخن گفت و مدعی شد که تحرکات جدیدی در حوزه اطلاعاتی و عملیاتی مشاهده میشود. به گفته او، همزمان تلاشهای دیپلماتیک و میانجیگریها همچنان ادامه دارد و طرفهای مختلف در حال رایزنی برای جلوگیری از تشدید بحران هستند.
اظهارات این تحلیلگر در حالی مطرح میشود که مقامهای ایرانی بارها تأکید کردهاند برنامههای دفاعی و هستهای کشور تحت تأثیر فشارهای خارجی قرار نخواهد گرفت و تهران همچنان بر مواضع اعلامشده خود در قبال مذاکرات و مسائل منطقهای پایبند است.
