موضع تهران درباره پیشنهاد تازه ترامپ؛ توافق بدون تضمین حقوق ایران پذیرفته نیست
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و از چهرههای ارشد حاضر در روند رایزنیهای سیاسی ایران، اعلام کرد که تهران هیچ توافقی با ایالات متحده را که حقوق و منافع ملت ایران را تضمین نکند، نخواهد پذیرفت.
این اظهارات پس از آن مطرح شد که برخی رسانههای آمریکایی از اعمال تغییرات جدید از سوی دونالد ترامپ بر پیشنویس توافق در حال مذاکره میان دو کشور خبر دادند.
در روزهای اخیر نشانههایی از نزدیک شدن دیدگاههای تهران و واشنگتن و احتمال دستیابی به یک تفاهم سیاسی دیده میشد، اما گزارش تازه روزنامه نیویورک تایمز حاکی از آن است که رئیسجمهور آمریکا پیشنهاد جدیدی را برای ایران ارسال کرده که در آن شرایط سختگیرانهتری نسبت به نسخههای پیشین در نظر گرفته شده است.
قالیباف روز یکشنبه در ویدیویی که از تلویزیون رسمی ایران پخش شد، تأکید کرد: «تا زمانی که از حفظ کامل حقوق مردم ایران اطمینان حاصل نکنیم، هیچ توافقی را نخواهیم پذیرفت.» وی جزئیات بیشتری درباره مفاد احتمالی این توافق ارائه نکرد، اما بر ضرورت رعایت منافع ملی ایران در هرگونه تفاهم آینده تأکید داشت.
در همین حال، رسانههای آمریکایی هنوز جزئیات دقیق اصلاحات مورد نظر ترامپ را منتشر نکردهاند. با این حال، پایگاه خبری آکسیوس گزارش داده است که رئیسجمهور آمریکا در چند موضوع کلیدی، بهویژه در ارتباط با مواد و فعالیتهای هستهای ایران، مواضع سختگیرانهتری اتخاذ کرده است.
ترامپ نیز در گفتوگویی که طی روزهای گذشته ضبط و روز شنبه از شبکه فاکس نیوز پخش شد، مدعی شد که از ایران تضمینهایی درباره عدم دستیابی به سلاح هستهای دریافت کرده است. او گفت: «آنها پذیرفتهاند که نه سلاح هستهای تولید کنند و نه آن را خریداری کنند.» ترامپ این موضوع را نشانهای مثبت در روند مذاکرات توصیف کرد.
رئیسجمهور آمریکا همچنین اظهار داشت که برای رسیدن به توافق عجلهای ندارد و روند کنونی را «آهسته اما پیوسته» توصیف کرد. او هشدار داد که اگر واشنگتن به اهداف مورد نظر خود دست پیدا نکند، شرایط ممکن است به سمت دیگری حرکت کند.
از سوی دیگر، پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، اعلام کرده است که در صورت شکست مذاکرات، ایالات متحده توانایی بازگشت به درگیری نظامی با ایران را دارد. این اظهارات در حالی مطرح میشود که پرونده هستهای همچنان یکی از مهمترین محورهای اختلاف میان دو کشور محسوب میشود.
علاوه بر مسئله هستهای، موضوع تنگه هرمز نیز به یکی از نقاط اصلی تنش تبدیل شده است. ایران در آغاز جنگی که از تاریخ ۲۸ فوریه با حملات آمریکا و اسرائیل آغاز شد، این گذرگاه راهبردی را مسدود کرد و آمریکا نیز در واکنش، محدودیتها و محاصرهای علیه بنادر ایران اعمال کرد. این دو موضوع همچنان از چالشهای اصلی در مسیر دستیابی به توافقی پایدار میان تهران و واشنگتن به شمار میروند.
