پس از هشدارهای ترامپ به ایران؛ آیا آرایش نیروهای آمریکا در منطقه تغییر کرده؟
پس از اظهارات تند دونالد ترامپ درباره آمادگی آمریکا برای دفاع از معترضان ایرانی، بررسیها نشان میدهد که تاکنون تغییر محسوسی در سطح و آرایش نیروهای نظامی ایالات متحده در منطقه خاورمیانه ایجاد نشده است.
مقامهای آگاه آمریکایی به رسانهها گفتهاند که این مواضع بیشتر جنبه هشدار سیاسی داشته و به اقدام عملی فوری منجر نشده است.
به گفته این منابع، ترامپ در پیامی که بامداد جمعه در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» منتشر کرد، تلاش داشت پیامی بازدارنده و قوی به تهران ارسال کند. او در این پیام تهدید کرده بود که اگر ایران به سوی معترضان شلیک کند و آنها را به قتل برساند، آمریکا ممکن است بهطور مستقیم وارد عمل شود. با این حال، مقامهای کاخ سفید تأکید کردهاند که تا این لحظه هیچ دستور مشخصی برای افزایش نیرو یا انجام عملیات نظامی صادر نشده است.
این موضعگیری، نخستین واکنش رسمی دولت آمریکا به اعتراضات خونین اخیر در چندین استان ایران بود و بلافاصله واکنشهای تندی را از سوی مقامهای ایرانی در پی داشت. آنها هشدار دادند که هرگونه مداخله آمریکا میتواند نیروهای این کشور در منطقه را به هدف مشروع تبدیل کند. با وجود این فضای پرتنش، یک مقام آمریکایی تصریح کرده است که نهتنها سطح نیروها ثابت مانده، بلکه هیچگونه آمادگی نظامی تازهای نیز در منطقه مشاهده نمیشود.
در محافل سیاسی واشنگتن، از چند گزینه غیرنظامی بهعنوان ابزارهای احتمالی حمایت از معترضان ایرانی نام برده میشود. این گزینهها شامل تقویت دسترسی اینترنتی از طریق ماهواره، مشابه اقداماتی است که در جریان اعتراضات گسترده سال ۲۰۲۲ انجام شد. همچنین احتمال وضع تحریمهای جدید علیه چهرههای کلیدی حکومت ایران یا بخشهایی از اقتصاد این کشور مطرح است. برخی منابع از امکان اقدامات سایبری پنهان برای اخلال در فعالیتهای حکومتی نیز سخن گفتهاند.
اظهارات ترامپ در داخل آمریکا نیز واکنشهای متفاوتی برانگیخته است. برخی جمهوریخواهان آن را مغایر با وعدههای انتخاباتی سال ۲۰۲۴ دانستهاند، در حالی که چهرههایی مانند لیندسی گراهام از این رویکرد دفاع کرده و آن را نشانه قدرتنمایی در برابر ایران توصیف کردهاند.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که تنش میان تهران و واشنگتن پس از دیدار اخیر ترامپ با بنیامین نتانیاهو در فلوریدا افزایش یافته است. تهدیدهای تازه درباره برنامه هستهای ایران و پاسخ تند مقامهای ایرانی نشان میدهد که فضای روابط دو کشور همچنان ملتهب و غیرقابل پیشبینی باقی مانده و هرگونه خطای محاسباتی میتواند پیامدهای گستردهای برای ثبات منطقه به همراه داشته باشد.
