آیا هوش مصنوعی در ردیابی و هدفگیری خامنهای نقش داشت؟
همزمان با گسترش استفاده از فناوریهای نوین در میدانهای نبرد، گزارشهایی منتشر شده که نشان میدهد ابزارهای هوش مصنوعی در فرآیندهای اطلاعاتی مرتبط با عملیات علیه علی خامنهای نقش داشتهاند.
این موضوع پس از آن مطرح شد که ایران در اول مارس ۲۰۲۶ کشتهشدن رهبر پیشین خود را تایید کرد و رسانههای آمریکایی از همکاری اطلاعاتی نزدیک میان واشنگتن و تلآویو خبر دادند.
بر اساس گزارشی از والاستریت ژورنال، فرماندهیهای نظامی آمریکا، از جمله فرماندهی مرکزی، در سالهای اخیر از سامانههای هوش مصنوعی برای تحلیل دادههای اطلاعاتی، اولویتبندی اهداف و شبیهسازی سناریوهای پیچیده استفاده کردهاند. اگرچه نام دقیق سامانهها بهطور رسمی اعلام نشده، منابع مطلع گفتهاند مدلهای زبانی بزرگ در تحلیل ارتباطات رهگیریشده و دادههای حساس نقش محوری داشتهاند.
این گزارشها در شرایطی منتشر شد که تنها چند ساعت پیش از آن، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از پایان قراردادهای فدرال با شرکت «آنتروپیک» خبر داده و آن را تهدیدی برای امنیت ملی توصیف کرده بود. با این حال، گفته میشود ابزار شناختهشده این شرکت پیشتر در برخی محیطهای عملیاتی مورد استفاده قرار گرفته بود. پنتاگون در ماههای گذشته بهتدریج به سراغ گزینههای دیگری چون «اوپنایآی» و شرکت «ایکسایآی» رفته است و روند جایگزینی کامل برخی سامانهها ممکن است تا ۶ ماه زمان ببرد.
نیویورکتایمز گزارش داده است که دستگاههای اطلاعاتی آمریکا طی ماهها الگوهای رفتاری و تحرکات خامنهای را زیر نظر داشتند و در نهایت موفق شدند زمان و مکان یک نشست سطح بالا در یک مجتمع دولتی در مرکز تهران را شناسایی کنند. در این میان، سامانههای هوش مصنوعی با تحلیل حجم گستردهای از ارتباطات، ترجمه فوری محتوا، تطبیق دادههای پراکنده و کشف الگوهای پنهان، فرآیند شناسایی را تسریع کردهاند.
همچنین از برنامههایی مانند «میون» که برای تحلیل تصاویر ماهوارهای و دادههای پهپادی توسعه یافته، نام برده شده است. این سامانهها با پردازش دادههای راداری و حسگرهای پیشرفته، قادر به شناسایی نشانههای غیرعادی و استنتاج وجود فضاهای زیرزمینی هستند. تصاویر منتشرشده از سوی رسانههای اسرائیلی، تخریب گسترده در یک مجتمع وابسته به رهبر پیشین ایران را نشان میدهد.
گزارش دیگری نیز به مدلی پژوهشی اشاره دارد که رفتار ۱۲۲ فرمانده سپاه پاسداران را برای پیشبینی سناریوهای جانشینی شبیهسازی کرده است. تحلیلگران میگویند استفاده از این فناوریها، هوش مصنوعی را از یک ابزار تاکتیکی به عاملی اثرگذار در سطح راهبردی تبدیل کرده و پرسشهایی درباره ابعاد حقوقی و اخلاقی چنین کاربردهایی مطرح کرده است.