از ایران تا کنگو؛ جام جهانی ۲۰۲۶ در محاصره بحرانها
جام جهانی ۲۰۲۶ که قرار است از ۱۱ ژوئن آغاز شود، پیش از شروع با مجموعهای از بحرانهای سیاسی، بهداشتی، مهاجرتی، جغرافیایی و اقلیمی روبهرو شده؛ مسائلی که میتواند بر نخستین دوره این رقابتها با حضور ۴۸ تیم سایه بیندازد.
در ۲۲ دوره گذشته جام جهانی، کمتر سابقه داشته این مسابقات پیش از آغاز با چنین حجم گستردهای از بحرانها همراه شود. در حالی که بسیاری امیدوارند افزایش شمار تیمها به جذابیت رقابتها بیفزاید، نگرانیهایی نیز وجود دارد که حاشیهها بر خود مسابقات غلبه کند.
یکی از اصلیترین محورهای بحران، مسئله ایران است. با آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه، حضور تیم ملی ایران در جام جهانی با تردیدهایی روبهرو شد، بهویژه پس از اظهارات سختگیرانه مقامهای آمریکایی درباره این موضوع.
پس از چند هفته کشمکش، ایران اعلام کرد با وجود شرایط جنگی قصد دارد در جام جهانی شرکت کند. تهران خواستار تضمینهایی درباره صدور ویزا برای اعضای تیم و هواداران، بدون بازجویی اضافه از سوی مقامهای مهاجرتی آمریکا، و همچنین تضمینهای امنیتی برای هیات اعزامی شد.
مقامهای فوتبال ایران همچنین خواستار آن شدند که در نشستهای خبری تیم ملی، پرسشهای غیرمرتبط با مسابقه مطرح نشود. در ماه مه، ماتیاس گرافستروم، دبیرکل فیفا، در استانبول با مقامهای فدراسیون فوتبال ایران دیدار کرد تا درباره مشارکت ایران در مسابقات اطمینان بدهد.
چند روز پیش تیم ملی ایران برای آغاز اردوی آمادهسازی وارد استانبول شد و فدراسیون فوتبال اعلام کرد ایران پیش از شروع مسابقات، دیداری دوستانه با گامبیا در ترکیه برگزار خواهد کرد. سپس اعلام شد اردوی تیم از آمریکا به مکزیک منتقل میشود؛ تصمیمی که به دلایل امنیتی گرفته شد و فیفا نیز با آن موافقت کرد.
بحران دیگر به شیوع ابولا و وضعیت تیم ملی جمهوری دموکراتیک کنگو مربوط است. کاخ سفید اعلام کرده در صورت ورود این تیم به آمریکا، هیات کنگو باید پیش از حضور در هیوستون به مدت ۲۱ روز در «حباب» قرنطینه بماند.
همزمان، سیاستهای مهاجرتی دولت ترامپ نیز بر جام جهانی اثر گذاشته است. ممنوعیت صدور ویزا برای اتباع ۳۹ کشور، از جمله چهار کشور راهیافته به جام جهانی شامل ایران، هائیتی، ساحل عاج و سنگال، هواداران این تیمها را با محدودیت جدی روبهرو کرده است.
جغرافیای گسترده مسابقات نیز چالشی دیگر است. جام جهانی برای نخستین بار در سه کشور آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار میشود و تیمها و هواداران باید میان ۱۶ شهر میزبان در آمریکای شمالی سفر کنند؛ مسافتهایی که گاه به حدود ۴ هزار کیلومتر میرسد.
گرما نیز یکی از نگرانیهای اصلی است. پس از هشدارها درباره دمای بالا در شهرهای میزبان، فیفا اعلام کرده تمام مسابقات جام جهانی ۲۰۲۶ در هر نیمه یک وقفه اجباری سه دقیقهای برای نوشیدن آب خواهد داشت.