اسرائیل ایران را از سه محور زیر نظر دارد؛ نگرانی از «غافلگیری راهبردی»
در حالی که تحولات داخلی ایران و تنشهای منطقهای به نقطهای حساس رسیدهاند، نهادهای امنیتی اسرائیل پشت درهای بسته در حال بازچینی سناریوهای احتمالیاند.
نگرانی اصلی تلآویو نه فقط از آنچه رخ داده، بلکه از آن چیزی است که ممکن است ناگهان و بدون هشدار اتفاق بیفتد؛ همان «عنصر غافلگیری» که در گذشته معادلات منطقه را برهم زده است.
به گزارش روزنامه «یدیعوت آحرونوت»، پس از دیدار بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، یک نشست امنیتی کوچک اما بسیار حساس با حضور عالیترین مقامات نظامی و اطلاعاتی اسرائیل برگزار شد.
نتانیاهو در این نشست، به تشریح جزئیات تفاهمات حاصلشده با واشنگتن پرداخت.
به نوشته روزنامه «یدیعوت آحرونوت»، بر اساس این تفاهمات اسرائیل «آزادی عمل کامل» خود را در تمامی جبههها حفظ خواهد کرد. این تفاهمات، حوزههای نفوذ و عملیاتی متعددی از جمله ایران، لبنان، غزه، سوریه، یمن و کرانه باختری را شامل میشود.
بر اساس این گزارش، نهاد امنیتی اسرائیل خود را برای سناریویی آماده میکند که ممکن است در آن ارتش ناچار شود بهصورت همزمان یا مرحلهای در چند جبهه وارد عمل شود.
در این میان، تحولات جاری در ایران، بهویژه اعتراضات داخلی، بهعنوان عامل اصلی مؤثر بر فرآیند تصمیمسازی در تلآویو ارزیابی میشود.
با وجود گسترش اعتراضات در سراسر ایران، «ارزیابیها در اسرائیل نشان میدهد که موج کنونی بهتنهایی هنوز قادر به فروپاشی نظام نیست».
مقامهای ارشد اسرائیلی تأکید میکنند که سرنگونی نظامی در کشوری مانند ایران نیازمند همزمانی چند عامل است و شرایط هنوز به آن مرحله نرسیده است.
با این حال، واقعیتهای متغیر در منطقه، اسرائیل را وادار میکند برای هر تحول غیرمنتظره یا سناریوی تشدید تنش در حالت آمادهباش باقی بماند.
این نگرانیها در شرایطی تشدید شده که امیر حاتمی، فرمانده ارتش ایران، اخیراً اعلام کرده تهران اظهارات ترامپ و نتانیاهو درباره حمایت از اعتراضات را «تهدید مستقیم» تلقی میکند و نسبت به ادامه آن بدون پاسخ هشدار داده است.
پیش از این ترامپ تهدید کرده بود در صورت کشته شدن معترضان، آمریکا ممکن است بهصورت نظامی مداخله کند؛ موضعی که با حمایت علنی نتانیاهو همراه شد.
سه محور اصلی رصد ایران
طبق گزارش روزنامه «یدیعوت آحرونوت»، دستگاه اطلاعات نظامی اسرائیل تمرکز خود بر ایران را بر سه محور اصلی بنا کرده است:
- نخست، نظارت لحظهبهلحظه و دقیق بر تحولات میدانی و سیاسی.
- دوم، ساخت یک تصویر اطلاعاتی جامع برای جلوگیری از غافلگیریهای ناگهانی و دراماتیک؛ تجربهای که به گفته این روزنامه، در گذشته با فروپاشی سریع حکومت بشار اسد در سوریه نادیده گرفته شد.
- سوم، ادامه جمعآوری اطلاعات درباره اهداف راهبردی با ارزش بالا؛ فرایندی که پس از پایان عملیات موسوم به «شیر خیزان» (جنگ ۱۲روزه سال ۲۰۲۵) آغاز شده و هدف آن، آمادگی برای هرگونه درگیری آینده و ایجاد هشدار زودهنگام در برابر احتمال شلیک گسترده و ناگهانی موشکهای بالستیک است.
مقامهای اسرائیلی تأکید میکنند همانطور که تلآویو از جنگ ژوئن ۲۰۲۵ درسهایی آموخت، تهران نیز به این جمعبندی رسیده که «ضربه اول» میتواند سرنوشت هر نبردی را تعیین کند. از این رو، اسرائیل تنها نیتهای ایران را زیر نظر ندارد، بلکه بیش از هر چیز بر توانمندیها و آمادگی عملیاتی آن تمرکز کرده است.
هراس از سوءمحاسبه
در کنار همه اینها، نگرانی جدی دیگری نیز در محافل امنیتی اسرائیل وجود دارد: خطر سوءمحاسبه. به نوشته روزنامه «یدیعوت آحرونوت»، هر دو طرف نگراناند که طرف مقابل در حال تدارک حملهای غافلگیرانه باشد؛ این وضعیت میتواند به یک ضربه پیشدستانه بر پایه فرضیات اشتباه منجر شود.
در ماههای اخیر، اسرائیل از کانالهای مختلف به ایران پیام داده که قصد حمله ندارد، حتی در بحبوحه اعتراضات. اما مقامهای ایرانی این پیامها را غیرقابل اعتماد و گمراهکننده توصیف کردهاند.
تقویت همزمان تهاجم و دفاع
روزنامه «یدیعوت آحرونوت» تاکید کرد که همزمان با فعالیتهای اطلاعاتی، نیروی هوایی اسرائیل نیز یک روند تقویت دوگانه را دنبال میکند که شامل موارد زیر است:
- توسعه طرحهای تهاجمی علیه آرایشهای رزمی دشمن و پهپادهای آن.
- تقویت سامانههای پدافند هوایی اسرائیل در همه سطوح.
این روزنامه توضیح داد که این روند بر اساس تجربیات درگیریهای گذشته شکل گرفته و شامل قابلیتهای نوین، از جمله سامانههای دفاعی مبتنی بر فناوری لیزر است که اسرائیل آن را بخشی از آینده جنگهای منطقهای میداند.
