چرا مردم ایران دیگر سینما نمیروند؟
در حالی که آمارهای تازه از افت محسوس مخاطبان سینمای ایران حکایت دارد، مهدی سجادهچی، فیلمنامهنویس و رئیس پیشین کانون فیلمنامهنویسان سینمای ایران، در گفتوگویی به بررسی دلایل این بحران پرداخت.
او تأکید کرد که ریشه کاهش تماشاگران را باید در شرایط کلی کشور جستوجو کرد، نه صرفا در کیفیت آثار.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، سینمای ایران بین ۳۰ تا ۵۰ درصد مخاطبان خود را از دست داده است؛ رقمی که از نگاه بسیاری از فعالان فرهنگی، یکی از جدیترین بحرانهای تاریخ سینمای کشور محسوب میشود.
سجادهچی در پاسخ به این پرسش که چرا سینمای ایران با کاهش چشمگیر مخاطب روبهرو شده، گفت نسبت دادن این وضعیت به افت ناگهانی کیفیت فیلمها منصفانه نیست. به گفته او، نمیتوان ادعا کرد که بهیکباره تعداد زیادی فیلم دچار افت کیفی شدهاند یا استاندارد آثار نسبت به پیش از دیماه بهطور کامل تغییر کرده است.
او بیثباتی در حوزههای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی را عامل اصلی فاصله گرفتن مردم از سینما دانست. به اعتقاد سجادهچی، تهدیدهای نظامی آمریکا علیه ایران، رخدادهای دیماه و پیامدهای آن، در کنار فشارهای اقتصادی، فضای روانی جامعه را بهگونهای تغییر داده که میل به تفریح و فعالیتهای فرهنگی کاهش یافته است.
این فیلمنامهنویس با اشاره به تجربه ۶۴ سال زندگی خود گفت در سالهای اخیر کمتر دورهای را به یاد دارد که نگرانیهای اقتصادی تا این اندازه بر زندگی مردم سایه انداخته باشد. او تأکید کرد مسئله فقط قیمت دلار نیست، بلکه نبود ثبات و پیشبینیپذیری در اقتصاد، تصمیمگیری برای هزینههای فرهنگی را دشوار کرده است.
سجادهچی همچنین با اشاره به جمعیت حدود ۹۰ میلیون نفری ایران گفت بخش زیادی از جامعه در حالت انتظار به سر میبرد و احساس میکند کنترل چندانی بر شرایط ندارد. به گفته او، در چنین وضعیتی حتی مخاطبان حرفهای سینما نیز لزوما تضمینکننده رونق گیشه نیستند.
او درباره راه بازگشت مخاطبان به سالنهای سینما نیز گفت زمانی میتوان درباره دلایل نرفتن مردم به سینما بحث کرد که زندگی روزمره آنان به ثبات نسبی برسد و عادتهای فرهنگی پیشین، مانند رفتن هفتگی به سینما، دوباره احیا شود.
سجادهچی در بخش دیگری از این گفتوگو بر لزوم استقلال بیشتر نهادهای فرهنگی تأکید کرد و گفت حاکمیت باید بهتدریج از پدیدههای مدنی و مردمی فاصله بگیرد تا سینما بتواند با اتکا به مخاطبان واقعی خود مسیر طبیعیتری را طی کند.