از میانجیگری اسلامآباد تا خاک سوئیس؛ چرا توافق ایران و آمریکا در ژنو امضا میشود؟
مراسم امضای توافق احتمالی میان آمریکا و ایران، پیش از انتشار جزئیات محتوایی آن، توجه بسیاری را جلب کرده است؛ اما اینبار نه فقط متن توافق، بلکه محل امضای آن نیز به موضوعی مهم در محافل سیاسی و رسانهای تبدیل شده است.
بامداد دوشنبه، پاکستان اعلام کرد که ایران و آمریکا به توافقی برای پایان دادن به جنگ میان خود دست یافتهاند که قرار است جمعه آینده در ژنو به امضا برسد.
بر گزارش وبسایت «Genva Solutions» به نقل از منابع پاکستانی، انتظار میرود مراسم امضای یادداشت تفاهم در مقر نمایندگی دیپلماتیک پاکستان نزد سازمان ملل متحد در ژنو برگزار شود
با این حال، تاکنون تأیید رسمی درباره محل برگزاری مراسم امضای این یادداشت تفاهم که پیشتر بهصورت الکترونیکی میان دو طرف امضا شده، منتشر نشده است.
همزمان، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا که برای شرکت در نشست سران گروه هفت به فرانسه سفر کرده، اعلام کرده است: «توافق به طور کامل امضا شده است.»
او همچنین خبر داد که جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، در مراسم رسمی امضای توافق در ژنو حضور خواهد داشت.
با وجود افزایش گمانهزنیها، هنوز جزئیات دقیق مفاد توافق منتشر نشده است.
جیدی ونس در گفتوگو با شبکه سیانان اظهار داشت که متن یادداشت تفاهم تنها حدود یکونیم صفحه است و «ماهیتی بسیار کلی» دارد.
مقامهای آمریکایی نیز اعلام کردهاند که جزئیات بیشتر طی روزهای آینده منتشر خواهد شد.
چرا ژنو؟
انتخاب ژنو برای میزبانی این مراسم تصادفی به نظر نمیرسد.
این شهر سالهاست به عنوان یکی از مهمترین مراکز دیپلماسی چندجانبه جهان شناخته میشود و سابقه میزبانی مذاکرات حساس بینالمللی را در کارنامه خود دارد.
حسنی عبیدی، استاد مؤسسه مطالعات جهانی دانشگاه ژنو در اینباره میگوید: « ژنو شهر چندجانبهگرایی است و پیشتر نیز در دوران ریاستجمهوری باراک اوباما نقش مهمی در مذاکرات هستهای ایفا کرده بود. این شهر نسبت به اسلامآباد از جایگاه بینالمللی برجستهتری برخوردار است و به دو طرف اجازه میدهد مذاکرات را از قالب صرفاً دوجانبه خارج کنند.»
به گفته تحلیلگران، آمریکا نیز از انتخاب ژنو استقبال میکند؛ زیرا حضور و نفوذ دیپلماتیک گستردهای در این شهر دارد.
از سوی دیگر، برای سوئیس نیز این رویداد فرصتی مهم برای نمایش نقش میانجیگرانه و ظرفیتهای دیپلماتیک این کشور محسوب میشود.
نیکولاس بیدو، رئیس اداره ارتباطات وزارت خارجه سوئیس، اعلام کرده است که مقامهای این کشور در تماس نزدیک با تمامی طرفها قرار دارند تا روند امضای توافق در خاک سوئیس تسهیل شود.
برخی ناظران همچنین معتقدند اگر مراسم در مقر نمایندگی پاکستان برگزار شود، این انتخاب به نقش کلیدی اسلامآباد در پیشبرد مذاکرات و میانجیگری طولانیمدت میان طرفین بازمیگردد.
بر اساس گزارشها، هیأت ایرانی حاضر در مراسم احتمالی ژنو شامل محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه و تعدادی از شخصیتهای امنیتی و سیاسی خواهد بود که نماینده بخشهای مختلف حاکمیت ایران هستند.
