تحلیلگران: چرا بازداشت مادورو به سود محاسبات چین تمام شد
تحلیلگران امنیتی و سیاسی میگویند عملیات غافلگیرکننده آمریکا که به بازداشت نیکولاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، و همسرش انجامید، با وجود محکومیتهای علنی پکن، در نهایت به نفع منافع راهبردی چین تمام شده است.
به نوشته روزنامه واشنگتن پست، این اقدام که به رهبری دونالد ترامپ انجام شد، فرصت تازهای برای چین فراهم کرده تا خود را بهعنوان قدرتی جهانی و «مسئول» معرفی کند.
به گفته این تحلیلگران، عملیات آمریکا در ونزوئلا به پکن امکان میدهد رفتار واشنگتن را بهعنوان الگویی از استفاده یکجانبه از زور برجسته کند؛ رویکردی که چین میتواند از آن برای تقویت مواضع خود در پروندههایی مانند تایوان بهره ببرد. هال برندز، استاد دانشگاه جانز هاپکینز و مقام پیشین وزارت دفاع آمریکا، گفته است این عملیات با شیوهای همخوانی دارد که چین مایل است در مناطقی چون دریای چین جنوبی یا تنگه تایوان به آن متوسل شود.
چین تایوان را بخشی از قلمرو خود میداند و طی سالهای اخیر فشار سیاسی و نظامی بر این جزیره را افزایش داده است. پکن بارها تهدید کرده در صورت لزوم برای «بازپیوست» تایوان از نیروی نظامی استفاده خواهد کرد و همزمان رزمایشهای گستردهای در اطراف این جزیره برگزار کرده است.
در مقابل، برخی تحلیلگران بر این باورند که عملیات آمریکا در ونزوئلا، توان دولت ترامپ برای جلب حمایت بینالمللی در صورت بروز بحران در تایوان را تضعیف کرده است. استیو تسانگ، مدیر مؤسسه مطالعات چین در دانشگاه لندن، گفته است مشروعیت واشنگتن برای بسیج واکنش جهانی در دفاع از تایوان، پس از حمله به کاراکاس زیر سؤال رفته است.
بر اساس این تحلیل، مقامهای چینی پیشتر نگران بودند که هرگونه اقدام نظامی علیه تایوان با پاسخ هماهنگ جامعه جهانی مواجه شود، اما اکنون این نگرانی کاهش یافته است. به گفته تسانگ، تأکید بر ضرورت دفاع از تایوان در سایه اقدام غیرقانونی آمریکا در ونزوئلا، دچار فرسایش شده است.
چند ساعت پیش از بازداشت، مادورو در کاراکاس با هیأتی بلندپایه از چین به ریاست نماینده ویژه پکن در امور آمریکای لاتین و کارائیب دیدار کرده بود. در همین حال، برخی تحلیلگران چینی میگویند پکن تحولات ونزوئلا را با دقت دنبال میکند تا به درک دقیقتری از تفکر ژئوپولیتیکی ترامپ برسد.
به گفته این کارشناسان، یکی از نتایج این ارزیابی آن است که رئیسجمهور آمریکا بیش از هر چیز به دنبال احیای سلطه واشنگتن بر نیمکره غربی و تأمین منافع عملی، از جمله کنترل منابع نفتی ونزوئلاست، نه پیشبرد یک روایت ایدئولوژیک. در تایوان نیز واکنشها دوگانه بوده است؛ برخی این اقدام را نشانه آمادگی آمریکا برای استفاده از زور میدانند و برخی دیگر نسبت به میزان اتکای واقعی جزیره به حمایت واشنگتن ابراز تردید میکنند.