گزارشها از اختلاف در تهران؛ فشار برای برکناری عراقچی بهدلیل نزدیکی به فرماندهان نظامی
رسانههای مخالف حکومت ایران از افزایش تنشهای سیاسی در سطوح بالای قدرت خبر دادهاند و مدعی شدهاند که مسعود پزشکیان و محمدباقر قالیباف در تلاش هستند عباس عراقچی را از سمت خود برکنار کنند.
بهگفته این منابع، دلیل اصلی این فشارها، نحوه عملکرد عراقچی در مذاکرات اخیر با ایالات متحده و نزدیکی او به فرماندهان نظامی عنوان شده است.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، برخی مقامهای سیاسی در ایران بر این باورند که عراقچی در جریان مذاکرات، بیش از آنکه در چارچوب سیاستهای دولت عمل کند، تحت تأثیر دیدگاههای احمد وحیدی قرار داشته است. گفته میشود این موضوع باعث نارضایتی جدی در میان مسئولان ارشد دولتی شده و شکاف میان نهادهای سیاسی و نظامی را عمیقتر کرده است.
منابع آگاه همچنین ادعا کردهاند که وزیر خارجه در هفتههای گذشته بدون هماهنگی کامل با رئیسجمهور، مذاکرات را پیش برده و تصمیمات مهم را با هماهنگی فرماندهان نظامی اتخاذ کرده است. این موضوع بهعنوان نشانهای از اختلافات گسترده در ساختار قدرت ایران تلقی میشود؛ اختلافاتی که در ماههای اخیر بارها مورد اشاره تحلیلگران قرار گرفته است.
در همین حال، گزارشها از نارضایتی شدید پزشکیان حکایت دارد و گفته میشود او به نزدیکان خود اعلام کرده در صورت ادامه این روند، احتمال برکناری عراقچی را بررسی خواهد کرد. این تحولات در شرایطی رخ میدهد که ایران با چالشهای اقتصادی و سیاسی متعددی روبهروست و نیاز به هماهنگی در تصمیمگیریها بیش از پیش احساس میشود.
از سوی دیگر، برخی گزارشها به وجود اختلاف نظر عمیق میان جریانهای مختلف سیاسی در ایران درباره نحوه تعامل با واشنگتن اشاره دارند. در حالی که برخی مقامات بر لزوم کاهش تنشها و حرکت بهسوی توافق تأکید دارند، گروهی دیگر همچنان بر ادامه سیاستهای سختگیرانه پافشاری میکنند. این وضعیت با عدم حضور و تأثیرگذاری علی خامنهای در صحنه تصمیمگیری پیچیدهتر شده است.
در سطح بینالمللی نیز این اختلافات مورد توجه قرار گرفته است. بهعنوان نمونه، مارکو روبیو اختلافات داخلی در ایران را یکی از موانع اصلی دستیابی به توافق دانسته است. همچنین گزارشهایی از رسانههای آمریکایی حاکی از آن است که نهادهای نظامی نقش پررنگتری در تصمیمگیریهای کلان، بهویژه در حوزه امنیت و سیاست خارجی، ایفا میکنند.
در مجموع، این تحولات نشاندهنده مرحلهای حساس در ساختار سیاسی ایران است؛ مرحلهای که در آن رقابت میان نهادهای مختلف قدرت میتواند بر مسیر سیاست خارجی و آینده مذاکرات تأثیر تعیینکنندهای بگذارد.