دست پنهان رئیسجمهور روسیه پشت تاکتیکهای نظامی حکومت ایران
با ادامه جنگ میان ایران از یک سو و ایالات متحده و اسرائیل از سوی دیگر، که از نهم اسفند با حملات مشترک آمریکا و اسرائیل آغاز شد، نگرانیهایی در برخی کشورهای غربی درباره احتمال حمایت نظامی روسیه از تهران مطرح شده است.
همزمان با اختلال در صادرات نفت از تنگه راهبردی هرمز، برخی تحلیلگران میگویند این وضعیت میتواند به طور موقت زمینه را برای افزایش فروش نفت روسیه فراهم کند.
جان هیلی، وزیر دفاع بریتانیا، هشدار داده است که روسیه ممکن است در درگیریهای جاری خاورمیانه از جمهوری اسلامی حمایت کند. او پنجشنبه ۲۱ اسفند در بازدید از ستاد نیروهای مسلح بریتانیا در نزدیکی لندن گفت تعجبآور نخواهد بود اگر تصور شود «دست پنهان» ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، پشت برخی از تواناییهای نظامی ایران قرار دارد.
هیلی با اشاره به آنچه «محور تهاجمی رو به رشد میان روسیه و ایران» خواند، یادآور شد که تهران در جنگ اوکراین به مسکو کمک کرده و حدود ۶۰ هزار پهپاد طراحی ایران در اختیار روسیه قرار داده است. او افزود برخی از تاکتیکهایی که روسیه در جنگ اوکراین به کار میبرد، اکنون در اقدامات نظامی ایران نیز دیده میشود.
وزیر دفاع بریتانیا توضیح بیشتری درباره این تاکتیکها ارائه نکرد، اما گفت هر دو کشور با تهدید همسایگان خود، خطر گستردهتری برای دیگر کشورها ایجاد میکنند.
او همچنین اعلام کرد لندن در حال بررسی یک پهپاد ساخت ایران است که پیشتر به پایگاه نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در قبرس برخورد کرده است تا مشخص شود آیا در آن قطعاتی با منشأ روسی یا سایر کشورها وجود دارد یا خیر.
پیشتر روزنامه واشینگتن پست گزارش داده بود که مسکو ممکن است به شکل غیرمستقیم در گسترش تنشهای منطقهای نقش داشته باشد. بر اساس این گزارش، روسیه اطلاعات مربوط به محل استقرار داراییهای نظامی آمریکا از جمله ناوهای جنگی و هواپیماها را در اختیار تهران قرار داده است.
با این حال دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، گفته است هنوز مدرکی وجود ندارد که نشان دهد روسیه در جنگ جاری از ایران حمایت میکند، اما اگر چنین حمایتی وجود داشته باشد «کمک زیادی به آنها نخواهد کرد».
ایران و روسیه از متحدان نزدیک یکدیگر به شمار میروند و سال گذشته توافق کردند در برابر آنچه «تهدیدهای مشترک» مینامند همکاری کنند. در همین حال لور مانان، روزنامهنگار و تحلیلگر فرانسوی، گفته است همکاری نظامی میان تهران و مسکو میتواند بخشی از محور گستردهتر میان مسکو، تهران و پکن باشد که به دلیل رویکرد ضدغربی هر سه کشور، ماهیتی ایدئولوژیک دارد.
روزنامه فایننشال تایمز در اسفند گزارش داده بود که ایران با روسیه قراردادی تسلیحاتی به ارزش ۵۰۰ میلیون یورو امضا کرده است تا هزاران موشک پیشرفته دوشپرتاب خریداری کند. بر اساس این گزارش، قرار است تحویل این تجهیزات در سه مرحله و در فاصله سالهای ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹ انجام شود.
برخی کارشناسان معتقدند ادامه جنگ در خاورمیانه میتواند به روسیه در جنگ اوکراین نیز کمک کند، زیرا ممکن است توجه و منابع نظامی غرب از اوکراین به این منطقه منتقل شود. نیکول گراجفسکی از مؤسسه علوم سیاسی پاریس گفته است کاهش ذخایر موشکهای پاتریوت و رهگیرها میتواند گزینههای خرید اوکراین را محدود کند.
در همین حال نگرانیهایی نیز درباره همکاریهای احتمالی نظامی چین با ایران مطرح شده است. به گفته برخی تحلیلگران، همکاری تهران و پکن تنها به مبادله تسلیحات محدود نمیشود و میتواند شامل تبادل نفت در برابر فناوری و تجهیزات نظامی باشد. همچنین گزارشهایی منتشر شده که ایران در حال مذاکره با چین برای خرید موشکهای کروز ضدکشتی سیام۳۰۲ است، هرچند زمان تحویل آنها هنوز مشخص نشده است.
