ترکیه میزبان تلاش تازه دیپلماتیک برای پایان جنگ خاورمیانه
ترکیه روز جمعه میزبان یک نشست مهم دیپلماتیک در شهر آنتالیا بود که با حضور وزرای خارجه پاکستان، عربستان سعودی و مصر برگزار شد؛ نشستی که در چارچوب تلاشهای تازه برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه و کاهش تنشها در منطقه برگزار میشود.
این دیدار در حاشیه «مجمع دیپلماسی آنتالیا» انجام شد؛ رویدادی سهروزه که با حضور مقامهای ارشد از بیش از ۱۵۰ کشور، از جمله بیش از ۲۰ رئیس دولت و حکومت، برگزار شده است. انتظار میرود موضوع جنگ و همچنین وضعیت تنگه هرمز، بهعنوان یکی از مسیرهای حیاتی انرژی جهان، در کانون گفتوگوها قرار داشته باشد.
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، در سخنرانی افتتاحیه این نشست گفت که فرصت ایجادشده پس از آتشبس باید برای دستیابی به صلحی پایدار بهطور موثر مورد استفاده قرار گیرد. او تاکید کرد که با وجود اختلافات عمیق، نباید اجازه داد که بار دیگر «سلاح جایگزین کلمات» شود و مسیر دستیابی به صلح را گفتوگو و دیپلماسی سازنده دانست.
بر اساس اعلام منابع دیپلماتیک، وزرای خارجه چهار کشور قرار است در ادامه روز جمعه نشست چهارجانبهای برگزار کنند. این نشست در حالی انجام میشود که پاکستان در هفتههای اخیر تلاش کرده نقش میانجی اصلی را در بحران ایفا کند و حتی میزبان مذاکراتی میان ایران و ایالات متحده بوده است؛ مذاکراتی که بدون دستیابی به نتیجه مشخص پایان یافت.
کاخ سفید اعلام کرده که احتمال بسیار زیادی وجود دارد دور جدیدی از گفتوگوها با ایران در اسلامآباد برگزار شود. در دور پیشین، جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، ریاست هیات آمریکایی را بر عهده داشت.
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، که در چارچوب یک سفر منطقهای به دوحه نیز رفته بود، در افتتاحیه این نشست حضور داشت و قرار است در حاشیه آن با اردوغان دیدار کند. یک منبع در وزارت دفاع ترکیه گفته است آنکارا از هرگونه تلاشی که به تبدیل آتشبس موقت به یک توافق پایدار منجر شود، حمایت خواهد کرد.
ترکیه که از منتقدان سیاستهای اسرائیل به شمار میرود، همراه با مصر و پاکستان در تلاشهای دیپلماتیک برای تثبیت آتشبس مشارکت دارد و بر این باور است که این آتشبس باید لبنان را نیز دربر بگیرد.
اردوغان همچنین نسبت به تلاشها برای برهم زدن روند مذاکرات هشدار داد و گفت باید در برابر چنین اقداماتی هوشیار بود. او در ادامه با اشاره به تنگه هرمز تاکید کرد که این آبراه نباید به روی کشتیهای تجاری بسته شود و دسترسی آزاد کشورها به آبهای آزاد باید حفظ شود.
در همین حال، احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، که در این نشست حضور دارد، اعلام کرده در صورت عقبنشینی اسرائیل از مناطق تازه اشغالشده سوریه، آماده بررسی مذاکرات بلندمدت درباره بلندیهای جولان است. این تحولات در شرایطی رخ میدهد که از زمان سقوط بشار اسد در دسامبر ۲۰۲۴، اسرائیل نیروهای خود را در منطقه حائل تحت نظارت سازمان ملل مستقر کرده است.