تغییر معادلات واشنگتن و تهران؛ اسرائیل در حاشیه مذاکرات قرار گرفت

در حالی که در هفته‌های نخست تنش‌ها میان آمریکا و ایران، مقام‌های اسرائیلی نقش پررنگی در رایزنی‌های نظامی و سیاسی با واشنگتن داشتند، اکنون گزارش‌ها از کاهش نفوذ تل‌آویو در روند گفت‌وگوهای میان دو طرف حکایت دارد.

تحولاتی که می‌تواند پیامدهای مهمی برای آینده سیاسی و امنیتی منطقه به همراه داشته باشد.

بر اساس گزارشی که روزنامه آمریکایی نیویورک‌تایمز منتشر کرده، پیش از حمله به ایران در تاریخ ۲۸ فوریه، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، نه‌تنها در جلسات تصمیم‌گیری کنار دونالد ترامپ حضور داشت، بلکه در بسیاری از مباحث مربوط به احتمال حمله مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران نقش محوری ایفا می‌کرد. گفته می‌شود او بر این باور بود که چنین حمله‌ای می‌تواند زمینه تضعیف یا حتی سقوط نظام ایران را فراهم کند.

با این حال، تنها چند هفته بعد شرایط به‌طور قابل توجهی تغییر کرده است. دو مقام نظامی اسرائیلی که با نیویورک‌تایمز گفت‌وگو کرده‌اند، اعلام کردند دولت ترامپ به تدریج اسرائیل را از جزئیات مذاکرات مربوط به کاهش تنش با تهران کنار گذاشته و مقام‌های اسرائیلی دسترسی محدودی به اطلاعات این رایزنی‌ها دارند.

به گفته این منابع، تل‌آویو اکنون برای پیگیری روند تحولات ناچار است از طریق تماس با دیپلمات‌ها و فرماندهان منطقه‌ای و همچنین داده‌های اطلاعاتی جمع‌آوری‌شده از داخل ایران، تصویر دقیق‌تری از مذاکرات به دست آورد.

این گزارش تأکید کرده که انتقال اسرائیل از جایگاه اثرگذار در تصمیم‌سازی‌های آمریکا به موقعیتی حاشیه‌ای، می‌تواند تبعات سیاسی مهمی برای نتانیاهو داشته باشد؛ به‌ویژه آنکه او در آستانه رقابت‌های انتخاباتی دشواری قرار دارد و همواره خود را سیاستمداری معرفی کرده که توانایی تأثیرگذاری مستقیم بر ترامپ را دارد.

• ارزیابی اسرائیل از گزینه‌های ترامپ در قبال ایران؛ حمله محدود یا توافق موقت

نتانیاهو در روزهای آغازین جنگ نیز در یک سخنرانی تلویزیونی گفته بود که تقریباً هر روز با رئیس‌جمهور آمریکا در تماس است و دو طرف درباره تصمیمات مهم با یکدیگر مشورت می‌کنند.

در همین حال، وب‌سایت آکسیوس اخیراً از تماس تلفنی پرتنشی میان ترامپ و نتانیاهو خبر داده است. طبق این گزارش، اختلاف اصلی دو طرف بر سر احتمال دستیابی واشنگتن و تهران به توافقی تازه بوده و نخست‌وزیر اسرائیل نسبت به این روند ابراز نارضایتی شدید کرده است.

منابع مطلع می‌گویند نتانیاهو همچنان نسبت به موفقیت مذاکرات بدبین است و معتقد است افزایش فشار نظامی می‌تواند توان دفاعی ایران را بیش از پیش تضعیف کند. همزمان رسانه‌های اسرائیلی گزارش داده‌اند که ارتش این کشور خود را برای احتمال اقدام نظامی آمریکا علیه ایران در روزهای آینده آماده می‌کند.