واشنگتن یا مسکو؛ پکن پس از دیدار ترامپ آماده میزبانی از پوتین میشود
کمتر از یک هفته پس از سفر دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، به چین، اکنون ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه، راهی پکن میشود تا با شی جینپینگ دیدار و درباره گسترش همکاریهای راهبردی دو کشور گفتوگو کند.
همزمانی این سفرها بار دیگر پرسشهایی را درباره جایگاه چین در معادلات جهانی و اینکه پکن به واشنگتن نزدیکتر خواهد شد یا مسکو، مطرح کرده است.
کرملین اعلام کرده که سفر پوتین با هدف تقویت «شراکت ممتاز» میان روسیه و چین انجام میشود. مقامهای روسی میگویند برنامهریزی این سفر مدتها پیش انجام شده و ارتباطی با سفر اخیر ترامپ ندارد. با این حال بسیاری از تحلیلگران معتقدند زمانبندی این دیدار حامل پیامهای مهم سیاسی و ژئوپلیتیکی برای غرب است.
یوری اوشاکوف، دستیار رئیسجمهوری روسیه، تأکید کرده که تاریخ سفر پوتین از اوایل فوریه تعیین شده بود و تغییر برنامه سفر ترامپ باعث شد دیدار رئیسجمهوری آمریکا تنها چند روز پیش از سفر هیئت روسی انجام شود. او همچنین اعلام کرد پوتین شامگاه سهشنبه وارد پکن میشود و در ۲۰ مه مذاکرات رسمی خود با شی جینپینگ را آغاز خواهد کرد.
برخلاف سفر ترامپ که با حضور گروهی از مدیران و رهبران اقتصادی آمریکا همراه بود، هیئت روسی ترکیبی گسترده از مقامهای دولتی و اقتصادی را شامل میشود. پنج معاون نخستوزیر، هشت وزیر، چند فرماندار منطقهای و رئیس بانک مرکزی روسیه از جمله مقامهایی هستند که پوتین را همراهی خواهند کرد. این موضوع نشاندهنده وابستگی روبهافزایش اقتصاد روسیه به چین پس از تحریمهای گسترده غرب است.
در این میان، حضور کیریل دیمیتریف، رئیس صندوق سرمایهگذاری مستقیم روسیه، نیز مورد توجه قرار گرفته است. او در ماههای اخیر نقش فعالی در تماسهای دیپلماتیک میان مسکو و واشنگتن درباره جنگ اوکراین ایفا کرده و اکنون حضورش در پکن نشانهای از تلاش روسیه برای هماهنگی بیشتر با چین در پروندههای بینالمللی تلقی میشود.
اگرچه جنگ اوکراین یکی از محورهای اصلی گفتوگوهای دو طرف خواهد بود، اما تحلیلگران معتقدند موضوع تایوان برای پکن اهمیت بیشتری دارد. ترامپ پس از سفر خود به چین درباره ادامه حمایت نظامی واشنگتن از تایوان ابراز تردید کرده و گفته است تصمیم نهایی درباره بسته تسلیحاتی ۱۱ میلیارد دلاری آمریکا هنوز اتخاذ نشده است.
اظهارات ترامپ در پکن از نگاه ناظران میتواند یک امتیاز مهم برای چین باشد. پکن همواره مخالفت شدیدی با فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان داشته و هرگونه کاهش حمایت واشنگتن از این جزیره را یک پیروزی دیپلماتیک بزرگ تلقی میکند. در چنین شرایطی، سفر همزمان رهبران آمریکا و روسیه به چین نشان میدهد پکن بیش از هر زمان دیگری در مرکز رقابت قدرتهای جهانی قرار گرفته است.