جزئیات پاسخ ایران به طرح توقف جنگ؛ اختلاف تهران و واشنگتن پابرجاست
همزمان با ادامه تلاشهای دیپلماتیک برای پایان دادن به بحران در خاورمیانه، ایران پاسخ رسمی خود به آخرین پیشنهاد آمریکا برای توقف جنگ و آغاز مذاکرات را ارائه کرده است.
پاسخی که بر پایان محاصره دریایی، آزادسازی داراییهای بلوکهشده و حفظ برنامه هستهای ایران تأکید دارد و با واکنش منفی دونالد ترامپ روبهرو شده است.
اگرچه جزئیات کامل پیشنهاد اولیه آمریکا منتشر نشده، اما گزارشها حاکی از آن است که واشنگتن در قالب یک یادداشت تفاهم یکصفحهای، خواستار پایان جنگ و آغاز چارچوبی تازه برای گفتوگو درباره برنامه هستهای ایران شده بود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی رسانههای بینالمللی، تهران در پاسخ خود خواستار توقف فوری درگیریها در سراسر منطقه، از جمله لبنان، شده و تأکید کرده است که آمریکا باید همزمان محاصره دریایی علیه بنادر ایران را پایان دهد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز دوشنبه اعلام کرد این مطالبات بخشی از «حقوق مشروع جمهوری اسلامی» محسوب میشود و نیازی به امتیازدهی از سوی تهران ندارد. او همچنین بر ضرورت آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران در خارج از کشور تأکید کرد؛ داراییهایی که طی سالهای گذشته تحت تحریمهای آمریکا بلوکه شدهاند.
روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از منابع آگاه گزارش داده که ایران پیشنهاد کرده مذاکرات درباره برنامه هستهای طی ۳۰ روز آینده آغاز شود. طبق این گزارش، تهران آمادگی خود را برای کاهش بخشی از ذخایر اورانیوم غنیشده و انتقال بخش دیگری از آن به کشوری ثالث اعلام کرده است.
در عین حال، ایران با تعلیق محدود غنیسازی اورانیوم موافقت کرده، اما گفته میشود مدتزمان این تعلیق کوتاهتر از دوره ۲۰ سالهای است که آمریکا پیشنهاد داده است. تهران همچنین با برچیدن تأسیسات هستهای خود مخالفت کرده است.
این تحولات در حالی رخ میدهد که آمریکا و اسرائیل سال گذشته در جریان جنگی ۱۲ روزه، چندین مرکز هستهای ایران را هدف حملات هوایی قرار دادند. دونالد ترامپ پس از آن مدعی شد برنامه هستهای ایران «نابود شده است»، اما مقامهای آمریکایی و اسرائیلی همچنان تأکید دارند که ایران ذخایر اورانیوم غنیشدهای در اختیار دارد که میتواند برای ساخت سلاح هستهای مورد استفاده قرار گیرد.
ترامپ روز یکشنبه در واکنش به پاسخ تهران اعلام کرد که این پاسخ «کاملاً غیرقابل قبول» است. او در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «پاسخ نمایندگان ایران را خواندم و آن را نمیپسندم.»
در بخش دیگری از پیشنهاد ایران، بازگشایی تدریجی تنگه هرمز برای عبور کشتیهای تجاری مطرح شده است. ایران پیشتر و پس از آغاز جنگ، محدودیتهایی بر تردد دریایی در این گذرگاه راهبردی اعمال کرده بود.
بر اساس گزارشها، تهران در مقابل خواهان کاهش تدریجی محاصره دریایی آمریکا شده؛ محاصرهای که واشنگتن از ۱۳ آوریل با هدف محدود کردن صادرات نفت ایران آغاز کرد.
خبرگزاری تسنیم نیز اعلام کرده که پاسخ ایران بر رفع تحریمهای فروش نفت، آزادسازی داراییهای بلوکهشده و حفظ کنترل تهران بر تنگه هرمز تأکید دارد؛ موضوعی که همچنان یکی از حساسترین محورهای اختلاف میان دو کشور محسوب میشود.
