گام لرزان به سوی صلح؛ خوشبینی ترامپ و نیشخند ایران به «فهرست آرزوهای واشینگتن»
در حالی که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، از احتمال پایان قریبالوقوع جنگ و دستیابی به توافقی بزرگ سخن میگوید، مقامات تهران با دیده تردید به پیشنهاد صلح آمریکا مینگرند.
در حالیکه این پیشنهاد بازارهای جهانی را تکان داده اما هنوز سایه اختلافات بنیادین بر سر برنامه هستهای و تنگه هرمز بر آن سنگینی میکند.
سیگنالهای مثبت از کاخ سفید؛ «توافق در ۲۴ ساعت»
دونالد ترامپ در تازهترین اظهارات خود در دفتر بیضی کاخ سفید، فضای حاکم بر مذاکرات را بسیار مثبت ارزیابی کرد.
او با اشاره به گفتوگوهای ۲۴ ساعت گذشته مدعی شد که طرفین به توافق بسیار نزدیک هستند و جنگی که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شده، «خیلی زود تمام خواهد شد.»
به گزارش رویترز، میانجیگران پاکستانی فاش کردهاند که دو طرف به امضای یک یادداشت تفاهم یکصفحهای برای اعلام پایان رسمی درگیریهای نظامی نزدیک شدهاند.
بر اساس این طرح، در صورت توافق اولیه، یک دوره ۳۰ روزه برای مذاکرات فشرده جهت حل مسائل کلیدی آغاز خواهد شد.
واکنش سرد تهران؛ از «لیست آرزوها» تا عملیات «اعتماد کن برادر!»
علیرغم خوشبینی ترامپ، فضای سیاسی در داخل ایران چندان همسو با واشینگتن نیست.
ابراهیم رضایی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس، طرح پیشنهادی آمریکا را به جای یک واقعیت دیپلماتیک، به یک «فهرست خواستههای یکجانبه» تشبیه کرد.
تندترین واکنش اما متعلق به محمدباقر قالیباف، رییس مجلس بود. او که شخصاً در مذاکرات اسلامآباد حضور داشت، در واکنشی کنایهآمیز به زبان انگلیسی در شبکههای اجتماعی، گزارشهای مربوط به توافق را مسخره کرد و نوشت: «عملیات "رفقا به من اعتماد کنید" (Trust Me Bro) شکست خورد.»
قالیباف این جریانسازی رسانهای را ناشی از استیصال آمریکا در بازگشایی تنگه هرمز دانست.
عقبنشینی تاکتیکی در خلیج و چالشهای باقیمانده در مسیر صلح
یکی از نکات غافلگیرکننده در تحولات اخیر، توقف ناگهانی ماموریت دریایی آمریکا موسوم به «پروژه آزادی» بود.
ترامپ تنها دو روز پس از آغاز این عملیات برای بازگشایی تنگه هرمز، دستور توقف آن را صادر کرد و گفت: «تعلیق «پروژه آزادی» برای مدت کوتاهی انجام میشود تا مشخص شود آیا امکان دستیابی به توافق با ایران وجود دارد یا خیر.»
با وجود احتمال توافق بر سر پایان جنگ، سه موضوع اصلی همچنان به عنوان استخوان در گلو باقی مانده است:
- برنامه هستهای: وجود بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا در ایران که در پیشنویس فعلی نادیده گرفته شده است.
- تنگه هرمز: بازگشایی این آبراه حیاتی که شریان حیاتی انرژی جهان است.
- نفوذ منطقهای: عدم اشاره به توان موشکی و گروههای نیابتی در تفاهمنامه اولیه.
