تشدید مخالفت جریان تندرو ایرانی با توافق احتمالی تهران و واشنگتن
همزمان با ورود مذاکرات میان ایران و ایالات متحده به مرحلهای حساس، یک جریان سیاسی تندرو در ایران تلاشهای خود را برای جلوگیری از هرگونه توافق احتمالی با واشنگتن افزایش داده است.
اقدامی که به گفته ناظران، نشانهای از اختلاف دیدگاهها در فضای سیاسی جمهوری اسلامی به شمار میرود.
این جریان که با نام «جبهه پایداری» شناخته میشود، از مخالفان سرسخت هرگونه مصالحه با آمریکا است و اعضای آن معتقدند توافق هستهای سال ۲۰۱۵ اشتباهی بزرگ بوده است. با این حال، مخالفت آنان با توافق نه از زاویه دید غرب، بلکه بر پایه دیدگاههای ایدئولوژیک و ضدآمریکایی صورت میگیرد.
تحلیلگران سیاسی میگویند این گروه خود را مدافع اصلی ارزشهای انقلاب ۱۳۵۷ ایران میداند و باور دارد که مقابله با آمریکا و اسرائیل باید بهعنوان بخشی دائمی از سیاست جمهوری اسلامی ادامه پیدا کند. برخی کارشناسان نیز این جریان را یکی از رادیکالترین گروههای فعال در ساختار سیاسی ایران توصیف میکنند.
در هفتههای اخیر، اعضا و چهرههای نزدیک به جبهه پایداری از طریق رسانهها، سخنرانیها و فعالیتهای پارلمانی، فشارها علیه تیم مذاکرهکننده ایرانی را افزایش دادهاند. آنها مدعی هستند که هرگونه توافق جدید با آمریکا به زیان منافع ملی ایران خواهد بود و تنها راه دستیابی به توافقی مطلوب، ایستادگی کامل در برابر واشنگتن است.
در همین حال، برخی مقامهای رسمی ایران تلاش کردهاند تصویری از وحدت داخلی ارائه دهند. پس از آنکه دونالد ترامپ از وجود شکاف و آشفتگی در ساختار سیاسی ایران سخن گفت، مقامهای ارشد جمهوری اسلامی از جمله مجتبی خامنهای، رهبر جدید ایران، بر انسجام داخلی تأکید کردند. با این وجود، انتقادهای جبهه پایداری از روند مذاکرات همچنان ادامه دارد.
اعضای این جریان، مذاکرهکنندگان ایرانی را به عبور از خطوط قرمز نظام متهم کردهاند. آنان معتقدند ورود به گفتوگو درباره برنامه هستهای ایران نوعی عقبنشینی سیاسی محسوب میشود. برخی چهرههای نزدیک به این گروه حتی خواستار برکناری عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، از تیم مذاکرهکننده شدهاند.
بر اساس گزارش رسانههای ایرانی، ۷ نماینده نزدیک به جبهه پایداری از امضای بیانیه حمایت از تیم مذاکرهکننده خودداری کردهاند. محمود نبویان، از نمایندگان نزدیک به این جریان که در مذاکرات اسلامآباد نیز حضور داشته، مذاکرات درباره برنامه هستهای را «اشتباهی راهبردی» توصیف کرده است.
در میان چهرههای شاخص این جریان، نام سعید جلیلی نیز دیده میشود که در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴ موفق شد حدود ۱۳ میلیون رأی کسب کند و در جایگاه دوم قرار بگیرد. برادر او، وحید جلیلی، نیز از مدیران ارشد سازمان صداوسیمای ایران به شمار میرود.
کارشناسان معتقدند افزایش فعالیت این جریان تندرو میتواند بر آینده مذاکرات تهران و واشنگتن و همچنین آرایش سیاسی ایران در دوره پس از تحولات اخیر تأثیر قابل توجهی بگذارد.