زندگی در سایه جنگ؛ همه چیز عادی است؟
نوروز امسال در حالی فرا میرسد که به نظر میرسد بهار هنوز جرات ورود به شهرها را پیدا نکرده است. در فضایی پر از تنش و نگرانیهای امنیتی، زندگی در میان اقشار مختلف جامعه معنای متفاوتی پیدا کرده است.
برای برخی، همه چیز عادی است، اما برای دیگران، این شرایط غیرعادی و پر از اضطراب است.
در آستانه نوروز، مردم به رسم هر سال برای استقبال از بهار آماده میشوند، از خانهتکانی گرفته تا خرید لباس نو. اما امسال، فضا متفاوت است. در حالی که مردم در اسفند ماه به استقبال بهار میروند، نگرانیها از جنگ احتمالی سایه بر این جشن بزرگ انداخته است. از شب چهارشنبهسوری گرفته تا پیشبینیهای روزهای آینده، همه چیز با تعلیق و نگرانی همراه است. شوخیها تبدیل به بحثهای جدی درباره جنگ و بمباران شده است و گفتوگوها حول احتمال وقوع جنگ میچرخد. به نظر میرسد که حتی شوخیهای روزمره هم تحت تاثیر این تنشها قرار گرفتهاند.
محمدرضا ایمانی، روانشناس اجتماعی، در گفتوگویی با فرارو به تأثیرات روانی این وضعیت بر جامعه اشاره کرد. وی توضیح داد که مردم در این شرایط نمیتوانند برای آینده برنامهریزی کنند و این وضعیت به ایجاد اضطراب و استرس در زندگی روزمره منجر شده است. طبق گفتههای ایمانی، بلاتکلیفی در پیشبینی آینده باعث میشود که افراد در حالت اضطرار و بیثباتی زندگی کنند و این امر تأثیرات منفی بر سلامت جسمی و روانی آنها دارد.
وی همچنین به مشکلات جسمی ناشی از این اضطرابها اشاره کرد و گفت: «کسالت، خستگی، بیخوابی، و کمخوری یا پرخوری، از جمله علائم جسمی این وضعیت است.» از جنبه روانی نیز افراد در این شرایط دچار خشم، ناامیدی و اضطراب میشوند که این وضعیت بر ارتباطات اجتماعی و خانوادگی آنها تأثیر منفی میگذارد.
در این شرایط، نوروز به عنوان نماد امید و زندگی جدید به نظر میرسد که هیچ ارتباطی با وضعیت موجود ندارد. نشانههای معمول اسفند و جشنهای پیش از سال نو کمرنگ شده است و این احساسات بر همه جنبههای زندگی افراد تأثیر گذاشته است. ایمانی میگوید: «ما در یک فصل بینظیر زندگی میکنیم، اما این فصل دیگر برای ما شیرین نیست.»
این روانشناس در نهایت میگوید: «جامعه ما سوگوار است، اما سوگواری نمیکند.» وی بر این باور است که اگر جامعه به درستی با احساسات و اضطرابهای خود مواجه نشود، این تنشها میتواند به بحرانهای اجتماعی و فردی تبدیل شود. بنابراین، باید به دنبال راههایی برای تخلیه این تنشها و بازسازی امید و نشاط در جامعه بود.
