تهران در حال پاکسازی آثار فعالیتهای اتمی در سایت لویزان؛ هدف چیست؟

موسسه علوم و امنیت بینالمللی بر اساس تصاویر ماهوارهای مکسار در تاریخهای سوم تیر و ۲۸ مرداد، در گزارشی اعلام کرد تهران احتمالا برای پاکسازی آثار فعالیتهای مرتبط با سلاح هستهای در سایت لویزان به سرعت در حال تخریب ساختمانهای آسیبدیده است.
اسرائیل در جریان جنگ ۱۲روزه دو بار این سایت را هدف قرار داد. حمله نخست چند ساختمان از جمله ساختمانی مرتبط با «گروه تخصصی شهید کریمی» و یک کارگاه وابسته به «موسسه فیزیک کاربردی» را هدف گرفت.
در حمله دوم، ساختمان اصلی موسسه فیزیک کاربردی منهدم شد، یک ساختمان امنیتی مجاور آسیب دید و یک انبار-کارگاه در محل نابود شد. انتخاب این سایت برای دو بار حمله نشاندهنده اهمیت بالای آن است.
موسسه علوم و امنیت بینالمللی در ادامه گزارش خود یادآور شد که سایت لویزان در مجاورت دانشگاه مالکاشتر قرار دارد و پیشتر مقر سازمان جانشین «طرح آماد» بوده است. این سازمان که ابتدا با نام «سادات» شناخته میشد، برنامهای کوچکتر و مخفیتر در حوزه تسلیحات هستهای به شمار میرفت که در سال ۲۰۱۱ در مجموعه «سپند» ادغام شد.
بر اساس گزارش موسسه علوم و امنیت بینالمللی، در تصاویر ماهوارهای ۲۸ مرداد مکسار مشخص شد که ساختمان موسسه فیزیک کاربردی و کارگاههای متصل به آن بهطور کامل از بین رفته و محوطه کاملا صاف شده است.
همچنین ساختمان مرتبط با گروه کریمی نیز تخریب و پاکسازی شده بود. تنها ساختمان امنیتی آسیبدیده و انبار منهدمشده همچنان بدون تغییر باقی مانده بودند و عملیات در آن بخشها آغاز نشده بود.
این موسسه تاکید کرد سرعت بالای ایران در تخریب و پاکسازی این ساختمانهای کلیدی نشانهای از تلاش برای «ضدعفونی» محل و جلوگیری از کشف شواهد احتمالی است. چنین شواهدی میتواند فعالیتهای اعلامنشده یا مرتبط با تسلیحات هستهای را آشکار کند.
این گزارش نتیجهگیری میکند که هدف حکومت ایران از این اقدامات، محدود کردن هرگونه امکان بازرسی در آینده و محو کردن آثار فعالیتهای احتمالی مربوط به تحقیق و توسعه تسلیحات هستهای است؛ اقدامی که بار دیگر نگرانیهای بینالمللی درباره ماهیت واقعی برنامه هستهای ایران را افزایش داده است.