اختراع شگفتانگیز دانشمندان چینی: رباتها میتوانند حس لامسه انسانی داشته باشند!
گروهی از دانشمندان چینی از دستیابی به فناوری تازهای خبر دادهاند که میتواند تحول بزرگی در حوزه رباتیک ایجاد کند.
این پژوهشگران موفق به طراحی نوعی «پوست الکترونیکی عصبیگونه» شدهاند که به رباتهای انساننما امکان میدهد از مرحله واکنشهای صرفاً برنامهریزیشده عبور کرده و به سطحی از درک حسی خودکار برسند. این دستاورد نهتنها یک پوشش خارجی ساده برای رباتها محسوب نمیشود، بلکه شبیهسازی دقیقی از سازوکار حس لامسه و عملکرد سیستم عصبی انسان به شمار میرود.
به گفته پژوهشگران، ویژگی برجسته این پوست الکترونیکی توانایی آن در بازآفرینی «واکنش بازتابی عقبنشینی» است؛ همان مکانیسمی که در بدن انسان هنگام تماس با خطرهایی مانند سطوح بسیار داغ یا اجسام تیز فعال میشود. در این فناوری، ربات دیگر منتظر دستور از پردازشگر مرکزی نمیماند، بلکه خود پوست میتواند خطرات فیزیکی را تشخیص داده و بلافاصله فرمان عقب کشیدن اندام رباتیک را صادر کند. این واکنش فوری بهعنوان یک سازوکار دفاعی ذاتی عمل کرده و از آسیب دیدن بدنه ربات جلوگیری میکند، درست مشابه نقشی که اعصاب انسانی در محافظت از بدن ایفا میکنند.
این نوآوری همچنین پاسخی به یکی از چالشهای قدیمی رباتهای متداول یعنی «تأخیر پردازش» ارائه میدهد. در سیستمهای سنتی، دادههای حسی ابتدا به واحد پردازش مرکزی ارسال و سپس تحلیل میشوند که این روند زمانبر است. اما در سامانه جدید، ساختاری شبیه به نخاع انسان به کار گرفته شده و سیگنالهای حسی بهصورت محلی پردازش و به پالسهای الکتریکی آنی تبدیل میشوند. در نتیجه، تصمیمگیری برای دوری از خطر در همان لایه پوست انجام میشود و زمان واکنش به کسری از ثانیه کاهش مییابد.
کاربردهای این فناوری تنها به آزمایشگاهها محدود نمیشود و میتواند تأثیر مستقیمی بر زندگی روزمره داشته باشد. متخصصان معتقدند این دستاورد زمینهساز ظهور رباتهایی با «غرایز حفاظتی» خواهد شد که حضورشان در کنار انسانها ایمنتر است، چه در مراکز درمانی و چه در محیطهای کاری مشترک.
با بهرهگیری از این پوست الکترونیکی، رباتها قادر خواهند بود با بیماران تماسهایی دقیق، سنجیده و لطیف برقرار کنند. ماشینها خواهند توانست نوع و شدت تماس را درک کرده و تعامل طبیعیتری با انسان داشته باشند؛ امری که میتواند موانع روانی و فنی میان انسان و ربات را کاهش دهد.
پژوهشگران تأکید کردهاند این فناوری نوعی «آگاهی بدنی» را در قلب ماشین میکارد و ما را بیش از هر زمان دیگری به ساخت رباتهایی نزدیک میکند که نهتنها هوشمند، بلکه حساس و کاملاً آگاه به محیط فیزیکی اطراف خود هستند.