«آیا مردهای؟»؛ اپلیکیشنی جنجالی که در چین خبرساز شده است
یک اپلیکیشن تازه با نامی شوکآور در چین به سرعت میان جوانان محبوب شده و همزمان بحثها و نگرانیهایی را برانگیخته است.
این برنامه که «آیا مردهای؟» نام دارد، بهویژه در میان افرادی که بهتنهایی و دور از خانواده زندگی میکنند، با استقبال گستردهای روبهرو شده و بهعنوان راهی ساده برای اطمینان از سلامت کاربران معرفی میشود.
ایده این اپلیکیشن بسیار ساده است. کاربر تنها با فشردن یک دکمه سبز بزرگ روی صفحه گوشی خود، پیامی را برای یک دوست یا عضو خانواده ارسال میکند تا نشان دهد که هنوز زنده و سالم است. در مقابل، استفاده از این خدمت با پرداخت هزینهای نمادین در حدود ۱ دلار امکانپذیر است. همین سادگی، به گفته سازندگان، عامل اصلی محبوبیت سریع آن بوده است.
بر اساس دادههای منتشرشده، این برنامه در روزهای اخیر در صدر فهرست اپلیکیشنهای پولی پر دانلود در چین قرار گرفته و حتی فراتر از مرزهای این کشور نیز گسترش یافته است. گزارشها حاکی از آن است که «آیا مردهای؟» در کشورهایی مانند بریتانیا، ایالات متحده و هند نیز مورد توجه کاربران قرار گرفته؛ نشانهای از آنکه احساس تنهایی و نگرانیهای مرتبط با ایمنی، پدیدهای جهانی است و تنها به جامعه چین محدود نمیشود.
سه توسعهدهنده این اپلیکیشن که همگی در دهه بیست زندگی خود هستند، میگویند ایده این پروژه از تجربه شخصی زندگی تنها در شهرهای بزرگ شکل گرفته است. به گفته آنها، در سبک زندگی پرشتاب شهری، تماس روزانه با خانواده یا دوستان همیشه آسان نیست و همین فاصله میتواند نگرانیهایی درباره سلامت و امنیت ایجاد کند.
این استقبال در شرایطی رخ میدهد که چین با دگرگونیهای اجتماعی عمیقی روبهرو است. آمارهای رسمی نشان میدهد بیش از ۱۰۰ میلیون خانوار تکنفره در این کشور وجود دارد؛ پدیدهای که عمدتا نتیجه مهاجرت گسترده داخلی به کلانشهرها و تغییر الگوهای سنتی زندگی است.
با وجود لحن طنزآمیز و نام غیرمعمول اپلیکیشن، برخی کاربران، بهویژه زنان، نسبت به امنیت دادهها و حفظ حریم خصوصی ابراز نگرانی کردهاند. آنها هشدار دادهاند که در صورت نشت اطلاعات شخصی، چنین برنامهای میتواند پیامدهای جدی و خطرناکی به همراه داشته باشد.
تحلیلگران اجتماعی بر این باورند که موفقیت این اپلیکیشن تنها به کارکرد فنی آن محدود نمیشود، بلکه بازتابدهنده نیاز عاطفی عمیقتری در میان نسل جوان است. از نگاه آنها، کاربران نهفقط به دنبال یک ابزار ایمنی، بلکه در جستوجوی احساس دیدهشدن و اهمیتیافتن در جهانی هستند که هر روز سریعتر میشود.
در فرهنگی که صحبت درباره مرگ معمولا موضوعی حساس تلقی میشود، سازندگان این برنامه تاکید دارند نام شوکآور آن حامل پیامی وجودی است؛ پیامی که میگوید اندیشیدن به مرگ میتواند انگیزهای برای بازنگری در زندگی و معنای آن باشد.
