تردیدها درباره پیام مجتبی خامنهای؛ آیا او خود آن را نوشته است؟
انتشار متنی به عنوان سخنرانی رهبر جدید جمهوری اسلامی در اوج جنگ، بدون آنکه او حتی در قالب یک ویدئوی از پیش ضبطشده ظاهر شود، پرسشهایی را درباره منشأ و ماهیت این پیام برانگیخته است.
نوفل ضو، مدیر موسسه ژئوپلیتیک خاورمیانه و شمال آفریقا، در گفتوگو با اسکاینیوز عربی گفت حتی تردید دارد که مجتبی خامنهای شخصا این متن را نوشته یا آن را دیده باشد.
ضو تحلیل خود را ابتدا از جنبه ظاهری پیام آغاز کرد و گفت غیبت مجتبی خامنهای از صحنه تصویری، با وجود گذشت چند روز از بهدست گرفتن مقام رهبری، نقطه ضعفی آشکار در تصویر رهبری جدید ایران به شمار میآید. او این وضعیت را با حضور مداوم رهبران کشورهای رقیب ایران مقایسه کرد.
به گفته او، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، تقریبا هر روز در رسانهها ظاهر میشوند و درباره روند جنگ سخن میگویند، در حالی که رهبر جدید جمهوری اسلامی هنوز در برابر افکار عمومی دیده نشده است. ضو با اشاره به این موضوع گفت رهبری مجتبی خامنهای «آنگونه که باید آغاز نشده است».
او همچنین گفت این احتمال را رد نمیکند که متن منتشرشده اساسا از سوی سپاه پاسداران تهیه شده باشد. به گفته ضو، لحن و ساختار پیام بیشتر شبیه بیانیههای نظامی سپاه است تا سخنرانی سیاسی رهبری که باید در لحظهای حساس هدایت کشور را برعهده داشته باشد.
در بخش دیگری از این تحلیل، ضو به محتوای پیام پرداخت و گفت این سخنرانی نکته تازهای ارائه نمیدهد و بیشتر تکرار همان ادبیات و شعارهایی است که از آغاز جنگ در بیانیههای سپاه پاسداران مطرح شده است. به گفته او، این متن بیشتر بر شعار تکیه دارد و فاقد سیاست روشن یا نقشه راه مشخص است.
او افزود در این پیام هیچ نشانهای از برنامه عملی برای خروج از جنگ یا حتی دستیابی به آنچه حکومت ایران «پیروزی» مینامد دیده نمیشود. به گفته ضو، در متن حتی اشارهای به روسیه و چین، دو کشوری که معمولا از متحدان تهران محسوب میشوند، نشده و تنها به «محور مقاومت» اشاره شده است.
به گفته این تحلیلگر، همین شبکه متحدان منطقهای ایران نیز با مشکلات جدی روبهرو است. او گفت گروههای نزدیک به ایران در عراق با بحرانهای داخلی مواجهاند، حزبالله لبنان بیشتر درگیر تنش با دولت لبنان است و سوریه نیز تا حد زیادی از حوزه نفوذ تهران خارج شده است. ضو همچنین وضعیت حوثیهای یمن را «ثابت و بدون تحرک» توصیف کرد.
ضو در ادامه گفت عملکرد نظامی ایران در جریان جنگ عملا به شکلگیری نوعی اجماع بینالمللی علیه تهران کمک کرده است. او به تحولات اخیر در شورای امنیت اشاره کرد و گفت روسیه و چین در رایگیریها از ایران حمایت نکردند؛ رخدادی که به گفته او از نظر سیاسی بسیار مهم است.
او همچنین به موضع هند اشاره کرد و گفت دهلینو از طریق تماس با امارات و همچنین پیام به رئیسجمهور ایران، نگرانی خود را درباره حملاتی که شهروندان هندی در کشورهای عربی منطقه را تحت تاثیر قرار داده ابراز کرده است.
ضو در پایان این جنگ را نه یک نبرد تعیینکننده بلکه «جنگی امتیازی» توصیف کرد و گفت در چنین نبردی، امتیازها به تدریج انباشته میشود. به گفته او، ایران هر روز در چندین حوزه از جمله توان نظامی، اقتصاد داخلی، ساختار سیاسی و روابط خارجی خود امتیاز از دست میدهد.