روایت تازه از طرح سهمرحلهای ایران برای رسیدن به توافق منطقهای
یک رسانه بینالمللی در گزارشی تازه مدعی شده است که ایران طرحی سهمرحلهای را با هدف پایان دادن به درگیریها و حرکت به سوی یک توافق جامع منطقهای ارائه کرده است
طرحی که گفته میشود ابعاد امنیتی، هستهای و سیاسی را به صورت همزمان در بر میگیرد.
با این حال، این ادعاها تاکنون از سوی مقامات رسمی داخل کشور نه تأیید شده و نه تکذیب.
به گزارش فرارو به نقل از الجزیره، در این گزارش آمده است که چارچوب پیشنهادی ایران شامل ۳ مرحله اصلی است که از توقف درگیریها آغاز شده و به ایجاد یک نظام امنیتی فراگیر در منطقه ختم میشود. بر اساس این ادعا، مرحله نخست بر پایان کامل جنگ و کاهش تنشها تمرکز دارد. در این مرحله، تبدیل آتشبس به پایان قطعی درگیریها در بازهای حداقل ۳۰ روزه مورد توجه قرار گرفته است. همچنین تشکیل یک مرجع بینالمللی برای تضمین بازنگشتن به وضعیت جنگی و ارائه تعهدات متقابل میان ایران و آمریکا برای عدم تعرض از دیگر محورهای این بخش عنوان شده است.
در ادامه این مرحله، موضوعاتی چون بازگشایی تدریجی تنگه هرمز، رفع مرحلهای محدودیتهای اعمالشده بر بنادر ایران و عقبنشینی نیروهای آمریکایی از آبهای پیرامونی ایران مطرح شده است. همچنین در این گزارش به ارائه یک فرمول جدید برای جبران خسارتها اشاره شده که جزئیات آن مشخص نیست.
مرحله دوم این طرح به پرونده هستهای و تحریمها اختصاص دارد. طبق ادعای الجزیره، در این بخش موضوع توقف کامل غنیسازی اورانیوم برای دورهای مشخص که ممکن است تا ۱۵ سال ادامه داشته باشد، مطرح شده است. پس از پایان این دوره، ایران میتواند غنیسازی را در سطح ۳.۶ درصد و بر اساس اصل «ذخیره صفر» از سر بگیرد. در عین حال، حفظ زیرساختهای هستهای و مخالفت با برچیدن تأسیسات از دیگر نکات کلیدی این مرحله عنوان شده است.
همچنین درباره ذخایر اورانیوم با غنای بالا، گزینههایی مانند انتقال به خارج از کشور یا رقیقسازی مطرح شده و در کنار آن بر ضرورت ایجاد سازوکاری شفاف برای رفع تحریمها تأکید شده است. آزادسازی تدریجی داراییهای بلوکهشده ایران نیز به عنوان بخشی از این فرآیند در نظر گرفته شده است.
در مرحله سوم، تمرکز بر شکلدهی به یک ساختار امنیتی پایدار در منطقه است. بر اساس این گزارش، ایران پیشنهاد داده است که گفتوگوهای راهبردی با کشورهای منطقه و بهویژه کشورهای عربی آغاز شود تا یک نظام امنیتی جامع با مشارکت همه بازیگران شکل بگیرد.
در مجموع، این گزارش تصویری از یک ابتکار چندلایه ارائه میدهد که هدف آن کاهش تنشها و بازتعریف ترتیبات امنیتی منطقهای است، اما نبود واکنش رسمی از سوی مقامات داخلی باعث شده است که این ادعاها همچنان در حد گمانهزنی باقی بماند و ارزیابی دقیق آن به زمان و شفافسازیهای بعدی وابسته باشد.
