روایتی از تهران در روزهای جنگ؛ اینترنت قطع و بازار در رکود
همزمان با ادامه جنگ و قطع گسترده اینترنت در ایران، گزارشهایی از داخل تهران نشان میدهد زندگی روزمره شهروندان و فعالیت بسیاری از کسبوکارها با اختلال جدی روبهرو شده است.
بهمن دارالشفایی، کتابفروش و فعال رسانهای ساکن تهران، در نخستین پست تلگرامی خود پس از آغاز جنگ، تصویری از وضعیت این روزهای پایتخت ارائه کرده و نوشته است که ناامنی ناشی از حملات، قطع اینترنت و رکود اقتصادی، شرایط زندگی و کار مردم را به شدت تحت تاثیر قرار داده است.
او روز شنبه ۲۳ اسفند، در پانزدهمین روز جنگی که از ۹ اسفند آغاز شده، در گزارشی از محدوده پل کریمخان نوشته است که قطع اینترنت در این روزها «اعصاب همه را فرسوده کرده» و بسیاری از شهروندان عملا امکان اتصال به اینترنت ندارند.
به گفته او، برخی از شهروندان پس از ساعتها تلاش تنها برای چند دقیقه کوتاه موفق میشوند به اینترنت متصل شوند. دارالشفایی توضیح میدهد که پس از هر انفجار، مردم با نگرانی تلاش میکنند بفهمند حمله در کدام نقطه شهر رخ داده و سپس با آشنایان خود در همان مناطق تماس بگیرند.
او همچنین اشاره میکند که در صورت وصل شدن اینترنت، تحمل این شرایط برای شهروندان آسانتر خواهد شد و حتی ممکن است برخی کسبوکارها در شهرهایی که کمتر درگیر حملات هستند بتوانند بخشی از فعالیتهای خود را از سر بگیرند.
در شرایطی که اینترنت در ایران قطع شده، دسترسی به منابع خبری مستقل نیز محدود شده است و فضای اطلاعرسانی داخل کشور عمدتا در اختیار رسانههای حکومتی قرار دارد؛ رسانههایی که به گفته او تصویر روشنی از وضعیت واقعی زندگی مردم ارائه نمیدهند.
دارالشفایی در ادامه نوشته است که زمان و محل حملات آمریکا و اسرائیل در روزهای اخیر متنوعتر شده و به نظر میرسد شدت تخریب نیز افزایش یافته است. او میگوید همین موضوع باعث شده رفتوآمد در شهر خطرناکتر به نظر برسد و بسیاری از شهروندان ترجیح دهند از خانه خارج نشوند.
او با اشاره به وضعیت خیابانهای تهران مینویسد هرچند تعداد کسانی که این بار شهر را ترک کردهاند نسبت به «جنگ ۱۲ روزه» کمتر بوده، اما خیابانهای پایتخت همچنان بسیار خلوت است و در برخی ساعات حتی خلوتتر از قبل به نظر میرسد.
به گفته او، از جمله عواملی که به این وضعیت دامن زدهاند میتوان به انفجارهای صبح جمعه در اطراف بیت رهبری، حمله به یک انبار نفت، آلودگی شدید هوا در روزهای بعد، حمله به ایستهای بازرسی و هشدارهایی درباره تخلیه مرکز شهر اشاره کرد.
دارالشفایی نوشته است فروشگاههای مواد غذایی و سوپرمارکتها عمدتا باز هستند و کالاهای معمول نیز در دسترس است، هرچند قیمت برخی اقلام افزایش یافته است. او همچنین اشاره میکند که در محدوده کریمخان بسیاری از کافهها و اغذیهفروشیها نیز باز ماندهاند، اما مشتریان اندکی دارند و همزمانی جنگ با ماه رمضان نیز به کاهش مشتریان آنها افزوده است.
به گفته او بسیاری از این واحدها در طول روز با پردههای کشیده و نیمهباز فعالیت میکنند و پس از تاریک شدن هوا به دلیل خلوتی شدید شهر زودتر تعطیل میشوند. در سرویس اسنپفود نیز هنوز تعدادی از رستورانها فعال هستند اما همه آنها کار نمیکنند.
او یکی از مشکلات اصلی کسبوکارها را کمبود نیروی کار میداند و میگوید برخی کارکنان تهران را ترک کردهاند و برخی دیگر نیز به دلیل ناامن بودن رفتوآمد قادر به حضور در محل کار نیستند.
دارالشفایی مینویسد به جز فروشگاههای ضروری و برخی واحدهای غذایی، بسیاری از مغازهها تعطیل شدهاند و آنهایی که باز هستند نیز تقریبا مشتری ندارند. او میگوید بازار به طور کلی در رکودی سنگین فرو رفته است.
به گفته او، تعطیلی گسترده فعالیتها باعث شده بسیاری از مردم درآمد خود را از دست بدهند، در حالی که صاحبان کسبوکار همچنان باید هزینههایی مانند اجاره، حقوق و بیمه کارکنان را پرداخت کنند.
او میافزاید برخی کارفرمایان حتی نتوانستهاند حقوق اسفند کارکنان خود را به طور کامل پرداخت کنند و کسانی که شغل آنها وابسته به اینترنت بوده یا به صورت فریلنس کار میکردهاند، با قطع اینترنت عملا امکان ادامه کار ندارند.
دارالشفایی همچنین مینویسد بسیاری از مردم در سال ۱۴۰۴ نیز به دلیل «جنگ ۱۲ روزه» و اعتراضات دیماه دو دوره رکود اقتصادی را تجربه کردهاند و بخشی از پساندازهای خود را پیشتر مصرف کردهاند.
به گفته او از بین رفتن فروش ماههای پایانی سال که معمولا بخش مهمی از درآمد سالانه کسبوکارها را تشکیل میدهد، حتی در صورت پایان سریع جنگ نیز میتواند سالی بسیار دشوار را برای بسیاری از صاحبان مشاغل رقم بزند.
او با استناد به گفته دوستانش در شهرهای دیگر مینویسد اختلال شدید در زندگی روزمره بیشتر به تهران و تا حدی اصفهان محدود شده و در برخی شهرهای دیگر با وجود تعطیلی مدارس، دانشگاهها و ادارات، مغازهها همچنان باز هستند و رفتوآمد در شهرها ادامه دارد.
