مذاکرات محرمانه واشنگتن و تهران؛ ۲۰ میلیارد دلار در برابر اورانیوم غنیشده
وبسایت «آکسیوس» روز شنبه گزارش داد که میان ایالات متحده و ایران مذاکراتی درباره یک طرح سهصفحهای برای پایان دادن به جنگ میان دو طرف در جریان است.
بر اساس این گزارش به نقل از دو مقام آمریکایی و دو منبع آگاه، یکی از محورهای مورد بحث در این طرح، آزادسازی ۲۰ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده ایران از سوی آمریکا در ازای تحویل ذخایر اورانیوم غنیشده توسط تهران است.
به گفته این منابع، این پیشنهاد یکی از محورهای اصلی در مذاکرات جاری به شمار میرود.
این در حالی است که واشنگتن میکوشد ظرفیتهای هستهای ایران را محدود سازد؛ بهویژه ذخایر اورانیوم غنیشدهای که حجم آن بالغ بر دو هزار کیلوگرم برآورد شده و شامل مقادیری با غنای نزدیک به سطح تسلیحاتی است.
مذاکره بر سر جزئیات توافق احتمالی همچنان ادامه دارد؛ این رایزنیها موضوعاتی نظیر سازوکار آزادسازی داراییها و شروط بهرهبرداری از آنها، و همچنین تعیین تکلیف مواد هستهای (اعم از انتقال به کشور ثالث یا کاهش سطح غنا تحت نظارت نهادهای بینالمللی) را در بر میگیرد.
گزارشها حاکی از آن است که مذاکرات بهرغم ادامه اختلافات میان دو طرف، پیشرفتهایی داشته و در صورت دستیابی به توافق، میتواند گامی مهم در جهت پایان دادن به تنشها و آغاز مسیر کاهش تنش در منطقه باشد.
از زمان حملات مشترک آمریکا و اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵ و همچنین تحولات سال جاری، سرنوشت این ذخایر در هالهای از ابهام قرار دارد؛ چرا که آژانس بینالمللی انرژی اتمی بازرسیهایی انجام نداده است. این پرسش مطرح است که آیا این مواد همچنان همانطور که تهران میگوید مدفون هستند، یا بخشی از آنها منتقل یا نابود شدهاند؟
همچنین منابع غربی این پرسش را مطرح میکنند که آیا ایران پیش از جنگ ۲۰۲۵ موفق به ایجاد یک یا چند سایت مخفی شده است یا نه، بهویژه با توجه به اینکه برخی بازرسان پیش از ژوئن ۲۰۲۵ از بازدید از برخی سایتها منع شده بودند.
منابع دیپلماتیک اروپایی تأکید دارند که ازسرگیری کامل فعالیتهای نظارتی آژانس بینالمللی انرژی اتمی، پیششرط هرگونه توافق پایدار است. این در حالی است که دادههای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل نشان میدهد میزان اورانیوم غنیشده ۲۰ درصدی ایران ممکن است به حدود ۱۲۰۰ کیلوگرم برسد؛ رقمی بهمراتب بالاتر از برآوردهای پیشین آژانس که حدود ۱۸۰ کیلوگرم اعلام شده بود.
