والاستریتژورنال بررسی میکند: آیا حمله نظامی به ایران باعث فروپاشی جمهوری اسلامی میشود؟
روزنامه امریکایی والاستریت ژورنال در گزارشی با پرداختن به احتمال حمله نظامی آمریکا به ایران، تأکید میکند که چنین اقدامی لزوماً به فروپاشی جمهوری اسلامی منجر نخواهد شد.
در حالی که یک ناو هواپیمابر آمریکا بهسوی خاورمیانه در حرکت است، مقامهای کاخ سفید اعلام کردهاند دونالد ترامپ از مشاوران خود خواسته مجموعهای از گزینهها را برای کمک به معترضان ایرانی و سرنگونی حکومتی که سالهاست برای واشینگتن چالشبرانگیز بوده، بررسی کنند.
این گزارش مینویسد همزمان با تلاش حکومت ایران برای بازپسگیری کنترل اوضاع، هزاران نفر در جریان یکی از خونینترین سرکوبهای سالهای اخیر کشته شدهاند. با این حال، اگر ترامپ در نهایت تصمیم به مداخله بگیرد، هر اقدام او میتواند پیامدهایی غیرقابل پیشبینی داشته باشد و برخی گزینهها ممکن است عملاً تأثیر تعیینکنندهای نداشته باشند.
به گفته تحلیلگران، قانونگذاران و مقامهای پیشین آمریکایی، حملهای محدود علیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، بهعنوان ستون اصلی دستگاه امنیتی ایران، بعید است سرنوشت خیزش مردمی را تغییر دهد. یکی از دلایل اصلی این ارزیابی آن است که معترضان عمدتاً از گروههای پراکنده غیرنظامی و بدون سلاح تشکیل شدهاند. راسموس کریستیان الینگ، استاد دانشگاه کپنهاگ، میگوید تا زمانی که معترضان بهشدت مسلح نشده و توان سازماندهی جنگ چریکی نداشته باشند، بمباران سپاه کمکی اساسی به آنها نخواهد کرد. او اضافه میکند که چنین اقدامی در بهترین حالت ممکن است فقط برای مدتی کوتاه شدت سرکوب را کاهش دهد و از کار انداختن کامل دستگاه سرکوب به هزاران حمله در بازهای طولانی نیاز دارد.
در کنار گزینه نظامی، راهکارهای غیرنظامی نیز مطرح است؛ از جمله حملات سایبری، تشدید تحریمها علیه بخش نفت و تقویت پیامهای ضدحکومتی در فضای آنلاین. تحلیلگران همچنین بر اهمیت دسترسی به اینترنت تأکید میکنند و میگویند ابزارهایی مانند استارلینک یا ویپیانهای رایگان میتواند به معترضان کمک کند، هرچند دولت ترامپ سال گذشته بودجه مربوط به این حوزه را بهشدت کاهش داد.
جک ای. گلدستون، استاد دانشگاه جورج میسون، معتقد است آمریکا میتواند لغو برخی تحریمها را مشروط به کنار گذاشته شدن علی خامنهای و وعده انتخابات سکولار مطرح کند. به گفته او، حتی برخی اعضای سپاه که از منافع اقتصادی برخوردارند، ممکن است در صورت فروپاشی اقتصاد از حکومت جدا شوند.
اعتراضها در اواخر دسامبر و در واکنش به فشارهای اقتصادی آغاز شد و به مطالبه تغییر رژیم انجامید. نیروهای امنیتی با خشونت پاسخ دادند و تقریباً ارتباطات را قطع کردند. فعالان حقوق بشر شمار کشتهشدگان را نزدیک به پنج هزار نفر اعلام کردهاند. ترامپ ابتدا از «کمک در راه» سخن گفت، اما بعدتر مدعی شد کشتار متوقف شده و تهدید نظامی را کمرنگ کرد، هرچند مقامهای آمریکایی میگویند گزینه حمله همچنان روی میز است.
تحلیلگران هشدار میدهند که حمله نظامی میتواند میلیونها نفر را برای دفاع از جمهوری اسلامی بسیج کند و حتی به تشدید سرکوب، اعلام حکومت نظامی و استفاده از ابزارهای خشنتر بینجامد. تجربههای تاریخی، از کوزوو تا لیبی، نیز نشان میدهد حمایت خارجی بهندرت عامل تعیینکننده در سرنگونی حکومتهای اقتدارگرا بوده و اغلب پیامدهای بلندمدت متناقضی به همراه داشته است.
