«موتورهای مرزی»؛ ویدئوها از انتقال مخفیانه سوخت ایران به پاکستان پرده برداشتند
انتشار ویدئوهایی در شبکههای اجتماعی بار دیگر توجهها را به پدیده قاچاق سوخت در مرزهای شرقی ایران جلب کرده است
تصاویری که نشان میدهد جریان انتقال غیررسمی سوخت از ایران به پاکستان همچنان ادامه دارد و حتی در هفتههای اخیر شدت گرفته است.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که ایران با بحران فزاینده در ذخیرهسازی نفت و محدودیتهای صادراتی مواجه شده است.
در این ویدئوها که بهطور گسترده در پلتفرم «ایکس» بازنشر شدهاند، صدها وسیله نقلیه سبک و دوچرخههای موتوری دیده میشوند که از مسیرهای غیررسمی در مناطق مرزی استان سیستان و بلوچستان عبور میکنند. از جمله نقاطی که در این تصاویر به آنها اشاره شده، مناطق مرزی نزدیک به «تفتان» و «پیر کور» است؛ مسیرهایی که بهعنوان گذرگاههای غیرقانونی برای انتقال سوخت به داخل پاکستان شناخته میشوند.
بر اساس این گزارشها، سوخت منتقلشده با قیمتی پایینتر از بازار پاکستان به فروش میرسد، اما اختلاف قیمت میان دو کشور باعث شده این فعالیت برای قاچاقچیان همچنان سودآور باقی بماند. برخی منابع محلی نیز تأیید کردهاند که این روند نهتنها متوقف نشده، بلکه با افزایش فشار بر زیرساختهای نفتی ایران، ابعاد گستردهتری پیدا کرده است.
در همین حال، گزارشهایی از داخل ایران حاکی از آن است که مقامات در ماههای اخیر تا حدی نسبت به این فعالیتها چشمپوشی کردهاند. دلیل این موضوع، نزدیک شدن ظرفیت مخازن ذخیره نفت به سقف خود عنوان شده است؛ وضعیتی که در پی کاهش صادرات و محدودیت در حملونقل دریایی نفت ایجاد شده است.
تحریمهای ایالات متحده و محدودیتهای اعمالشده بر تردد نفتکشها، بهویژه در منطقه حساس تنگه هرمز، نقش مهمی در ایجاد این بحران داشتهاند. این شرایط باعث شده تا بخشی از صادرات نفت ایران عملاً متوقف شود و فشار مضاعفی بر ظرفیتهای ذخیرهسازی وارد آید.
کارشناسان معتقدند که بحران کنونی تنها به کاهش صادرات محدود نمیشود، بلکه ساختار عملیاتی صنعت نفت ایران را نیز تحت تأثیر قرار داده است. افزایش حجم نفت ذخیرهشده، کاهش گردش مالی و اختلال در چرخه تولید، همگی از پیامدهای این وضعیت به شمار میروند.
در چنین شرایطی، گسترش قاچاق زمینی سوخت به کشورهای همسایه میتواند بهعنوان راهکاری غیررسمی برای کاهش فشار داخلی تلقی شود، هرچند تبعات اقتصادی و امنیتی آن همچنان محل بحث است. این روند نشان میدهد که تحولات ژئوپلیتیکی و اقتصادی تا چه اندازه میتواند الگوهای غیررسمی تجارت را در منطقه شکل دهد.