چه اتفاقی از زمان آغاز «آتشبس شکننده» بین واشنگتن و تهران افتاده است؟
آتشبس بین ایران و آمریکا از همان ابتدا شکننده به نظر میرسید، زیرا عملیات نظامی ادامه داشت و تفاسیر مختلفی درباره دامنه آن مطرح بود، بهویژه در مورد جبهه لبنان و تنگه هرمز.
همزمان، ایران به احتمال خروج از توافق اشاره کرده است و دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تهدید کرده است در صورت عدم اجرای توافق، ضربات شدیدتری اعمال خواهد شد.
ترامپ اعلام کرد نیروهای آمریکایی در حالت آمادهباش و تمرکز باقی میمانند تا «پایبندی کامل به توافق» صورت گیرد و هشدار داده در صورت فروپاشی توافق، درگیریها «شدیدتر و قویتر» از قبل آغاز خواهد شد.
او در پستی در شبکه «تروث سوشال» تأکید کرد که توافق شامل تضمین باز بودن تنگه هرمز و جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است.
از سوی دیگر، جِی دی فانس، معاون رئیسجمهور آمریکا، در مجارستان گفت لبنان «جزو آتشبس نیست» و هشدار داد ایران نباید اجازه دهد مذاکرات بهدلیل تشدید تنش در لبنان شکست بخورد و هرگونه نقض توافق با «عواقب جدی» روبهرو خواهد شد.
در اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این کشور، اعلام کرد کشورش آماده از سرگیری عملیات علیه ایران «در هر زمان» است و تأکید کرد آتشبس شامل حزبالله نمیشود و عملیات در لبنان برای رسیدن به اهداف نظامی ادامه خواهد داشت.
عملاً، اسرائیل پس از آغاز آتشبس، حملات سنگینی به لبنان انجام داد و مناطقی از جنوب بیروت و جنوب کشور را هدف قرار داد که به گفته وزارت بهداشت لبنان دستکم ۱۸۲ نفر کشته شدند. حزبالله در پاسخ به این «نقض توافق» به مواضع شمال اسرائیل حمله کرد.
همزمان، گزارشها حاکی است تهران به دلیل ادامه حملات اسرائیل به لبنان در حال بررسی خروج از آتشبس است که نگرانیها از فروپاشی سریع توافق را افزایش میدهد.
حملههای ایران در منطقه
ایران همچنان با پهپادها و موشکها به کشورهای خلیج عربی حمله میکند.
در امارات، وزارت دفاع از «حملات موشکی و پهپادی از ایران» خبر داد و اعلام کرد سامانههای دفاع هوایی این حملات را دفع کردهاند.
در عربستان، ۹ پهپاد رهگیری شد و خط لوله شرق-غرب سعودی که مسیر اصلی انتقال نفت به بندر ینبع است، هدف حمله قرار گرفت. این خط روزانه حدود ۷ میلیون بشکه نفت منتقل میکرد.
در بحرین، دفاع هوایی ۶ موشک و ۳۱ پهپاد را طی ۲۴ ساعت گذشته منهدم کرد و از آغاز حملات تاکنون مجموعاً ۱۹۴ موشک و ۵۰۸ پهپاد سرنگون شدهاند.
در کویت، سامانههای دفاعی ۴ موشک بالستیک و ۴۲ پهپاد دشمن را در ۲۴ ساعت گذشته رهگیری و نابود کردند.
تنگه هرمز
عبور کشتیها محدود است و صدها نفتکش در انتظار ماندهاند. محدودیتها و افزایش هزینه بیمه نشان میدهد اعتماد به ثبات آتشبس پایین است و شرکتهای حملونقل همچنان ریسک را ارزیابی میکنند.
این تحولات نشان میدهد توافق نتوانسته جبهههای مرتبط با ایران، بهویژه لبنان و خلیج عربی را آرام کند و آتشبس با یک آزمون زودهنگام مواجه است که میتواند ادامه آن را طی روزهای آینده تعیین کند.
