ارتباط نزدیک نیمی از سرطانهای قابل پیشگیری با دو عادت رایج زندگی
نتایج یک پژوهش تازه از سوی سازمان جهانی بهداشت نشان میدهد که بخش بزرگی از موارد ابتلا به سرطان در جهان، برخلاف تصور عمومی، قابل پیشگیری هستند و تغییر برخی رفتارهای روزمره میتواند تاثیر چشمگیری در کاهش آمار این بیماری داشته باشد.
این تحقیق که در نشریه علمی «نیچر» منتشر شده، تاکید میکند که مصرف دخانیات و الکل همچنان مهمترین عوامل قابل کنترل در بروز سرطان به شمار میروند.
بر اساس دادههای این گزارش، در سال ۲۰۲۲ حدود ۱۹ میلیون مورد جدید سرطان در جهان ثبت شده که نزدیک به ۳۸ درصد آنها با عوامل خطر قابل تغییر ارتباط مستقیم داشتهاند. پژوهشگران میگویند این آمار نشان میدهد که تقریبا ۴ مورد از هر ۱۰ تشخیص سرطان میتوانست با اصلاح سبک زندگی یا بهبود شرایط محیطی پیشگیری شود.
در این بررسی، ۳۰ عامل خطر مختلف مورد ارزیابی قرار گرفتهاند که از مهمترین آنها میتوان به مصرف سیگار، نوشیدنیهای الکلی، چاقی، کمتحرکی، آلودگی هوا و برخی عفونتهای ویروسی و باکتریایی اشاره کرد. به گفته کارشناسان، شناسایی این عوامل میتواند مسیر سیاستگذاریهای بهداشتی را در کشورهای مختلف تغییر دهد.
ایزابل سورجوماتارام، اپیدمیولوژیست ارشد سازمان جهانی بهداشت و نویسنده اصلی این تحقیق، اعلام کرده است که این مطالعه جامعترین تحلیل جهانی درباره سرطانهای قابل پیشگیری محسوب میشود و میتواند به دولتها در طراحی برنامههای موثر پیشگیرانه کمک کند.
طبق یافتههای این گزارش، مصرف دخانیات به تنهایی عامل ۱۵ درصد از کل موارد سرطان در جهان بوده است. این رقم در میان مردان حتی بالاتر است و حدود ۲۳ درصد از سرطانهای جدید مردان مستقیما با استعمال تنباکو ارتباط دارد. محققان هشدار میدهند که تاثیر سیگار همچنان بسیار گستردهتر از سایر عوامل خطر است.
در کنار دخانیات، مصرف الکل نیز نقش مهمی در افزایش آمار سرطان ایفا میکند. براساس این مطالعه، حدود ۷۰۰ هزار مورد جدید سرطان در سال گذشته میلادی به مصرف الکل مرتبط بوده است. پژوهشگران تاکید میکنند که ترکیب مصرف سیگار و الکل به تنهایی مسئول نزدیک به ۴۸ درصد از سرطانهای قابل پیشگیری جهان است.
این گزارش همچنین به تفاوتهای منطقهای اشاره دارد. برای نمونه، آلودگی هوا در شرق آسیا عامل مهمی در ابتلای زنان به سرطان ریه شناخته شده، در حالی که در شمال آفریقا و غرب آسیا نیز سهم قابل توجهی در بروز سرطان میان مردان دارد. علاوه بر این، عفونتهایی مانند ویروس HPV و برخی باکتریهای مرتبط با سرطان معده حدود ۱۰ درصد از موارد جدید سرطان را تشکیل میدهند.
پژوهشگران در پایان تاکید کردهاند که سرمایهگذاری در حوزه پیشگیری، افزایش آگاهی عمومی و گسترش واکسیناسیون میتواند از بروز میلیونها مورد سرطان در آینده جلوگیری کند.
