نتبلاکس: قطعی اینترنت در ایران رکورد طولانیترین اختلال سراسری را شکست
نهاد مستقل پایش اینترنت «نتبلاکس» اعلام کرد که قطعی سراسری اینترنت در ایران اکنون به طولانیترین اختلال اینترنتی در سطح ملی در تاریخ تبدیل شده و از تمامی نمونههای پیشین فراتر رفته است.
این نهاد روز یکشنبه ۱۶ فروردین در بیانیهای در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که مدت این قطعی از ۸۶۴ ساعت عبور کرده و وارد سیوهفتمین روز پیاپی خود شده است. بر اساس این گزارش، گستردگی و شدت این اختلال در مقایسه با موارد مشابه در دیگر کشورها بیسابقه ارزیابی شده است.
نتبلاکس در ادامه تاکید کرد که حتی در مناطق درگیر جنگ، مانند اوکراین و غزه، آسیب به زیرساختهای ارتباطی عمدتا به کاهش دسترسی و افت تعداد کاربران منجر شده، اما تاکنون گزارشی از قطع کامل اینترنت در سطح یک کشور به دلیل جنگ منتشر نشده است.
این در حالی است که به گفته این نهاد، جمهوری اسلامی از زمان آغاز جنگ جاری در ۹ اسفند ۱۴۰۴، دسترسی مردم ایران به اینترنت جهانی را مسدود کرده و ارتباط آنها با خارج از کشور را بهشدت محدود کرده است.
نتبلاکس پیشتر هشدار داده بود که مقامهای جمهوری اسلامی برای از بین بردن مسیرهای جایگزین ارتباطی، برخورد با «ترمینالهای ماهوارهای» را تشدید کردهاند. این ترمینالها، از جمله سامانه استارلینک، امکان دسترسی به اینترنت را بدون نیاز به زیرساختهای زمینی فراهم میکنند.
در همین راستا، رسانههای حکومتی گزارش دادهاند که در هفتههای اخیر شماری از شهروندان به دلیل استفاده از استارلینک بازداشت شدهاند.
نتبلاکس همچنین با اشاره به موارد مشابه در دیگر کشورها اعلام کرد که در سودان، پس از چند هفته اختلال، اینترنت دوباره برقرار شده و در کشورهایی مانند میانمار نیز مواردی از قطع موقت گزارش شده است. در عین حال، در برخی مناطق مانند کشمیر و تیگرای اتیوپی، قطعیهای طولانیمدت ثبت شده، اما این موارد بهصورت منطقهای بودهاند.
بر اساس این بیانیه، ایران نخستین کشوری است که پس از تجربه اتصال به اینترنت جهانی، عملا با بازگشت به یک شبکه ملی، این ارتباط را بهطور گسترده از دست داده است. در مقابل، کشورهایی مانند کره شمالی اساسا وارد مرحله اتصال به اینترنت جهانی نشدهاند.
بررسیها نشان میدهد که پیش از این، طولانیترین قطعی سراسری اینترنت مربوط به سودان در سال ۲۰۱۹ با ۳۶ روز بوده است. پس از آن، بنگلادش در سال ۲۰۲۴ با بیش از ۲۰ روز قطعی در رتبه بعدی قرار داشت.
ایران پیشتر نیز در جریان اعتراضات آبان ۹۸، قطعی اینترنتی بیش از یک هفته را تجربه کرده بود. در سالهای اخیر، مقامهای جمهوری اسلامی با توسعه طرح «اینترنت ملی» تلاش کردهاند کنترل بیشتری بر جریان اطلاعات اعمال کنند.
