بزرگترین سکونتگاه باستانی ایرلند از زیر خاک بیرون آمد
باستانشناسان ایرلندی از کشف بزرگترین و قدیمیترین شهر پیشاتاریخی این کشور خبر دادهاند؛ کشفی که میتواند نگاه پژوهشگران به آغاز زندگی شهری در شمال اروپا را بهطور جدی تغییر دهد.
این شهر باستانی که بیش از ۶۰۰ واحد مسکونی را در خود جای داده، نشان میدهد جوامع عصر برنز بسیار زودتر از برآوردهای پیشین به ساختارهای پیچیده شهری دست یافتهاند.
این محوطه در شهرستان ویکلو و در منطقهای موسوم به حلقه برسِلستاون واقع شده است. بررسیهای اولیه نشان میدهد این شهر شامل دو خاکریز بزرگ بوده؛ یکی در پیرامون کل سکونتگاه و دیگری در مرکز تپهای که هسته اصلی شهر را تشکیل میداده است. دادههای حاصل از تصویربرداری هوایی و حفاریهای باستانشناسی حاکی از آن است که ۵۰۹ خانه در اطراف بخش مرکزی و ۹۸ خانه دیگر در قلب این محوطه ساخته شده بودهاند؛ ترکیبی که از نوعی برنامهریزی شهری حکایت دارد.
به گفته پژوهشگران، این سکونتگاه نمونهای کمنظیر از توسعه شهری اولیه در شمال اروپا محسوب میشود و بر اساس شواهد موجود، حدود ۵۰۰ سال زودتر از آنچه پیشتر تصور میشد شکل گرفته است. نتایج مطالعات رادیوکربنی نشان میدهد قدمت این شهر به بازهای میان اواخر عصر برنز و اوایل عصر آهن بازمیگردد؛ دورهای بین حدود ۳۷۰۰ تا ۸۰۰ پیش از میلاد.
در جریان کاوشها، بقایای متعددی از زندگی روزمره ساکنان این شهر کشف شده است. کفپوشهای سنگی، اجاقها، گودالها و سوراخهای مربوط به تیرهای چوبی از جمله یافتههایی هستند که به گفته باستانشناسان، بخشی از ساختار داخلی خانهها را تشکیل میدادهاند. این شواهد تصویری روشنتر از شیوه زندگی، سازماندهی فضاهای مسکونی و فعالیتهای روزمره ساکنان ارائه میدهد.
یکی از مهمترین یافتههای این پروژه، شناسایی نخستین مخزن آب پیشاتاریخی در ایرلند است. کارشناسان میگویند این مخزن با استفاده از آب یک جویبار طبیعی تغذیه میشده و نشاندهنده توانایی ساکنان شهر در مدیریت منابع آب و تأمین نیازهای جمعیت قابل توجهی بوده است؛ موضوعی که از سطح بالای دانش فنی و سازمان اجتماعی آنها حکایت دارد.
با وجود شواهد مربوط به رفاه نسبی و پیشرفت شهری، دلیل ترک این شهر باستانی همچنان نامشخص باقی مانده است. بررسی دیگر سکونتگاههای تپهای در ایرلند نشان میدهد متروک شدن این شهر احتمالاً بخشی از یک روند گسترده کاهش جمعیت در منطقه بوده است. تاکنون شواهدی مبنی بر نقش مستقیم تغییرات اقلیمی در این روند به دست نیامده و پژوهشگران امیدوارند ادامه تحقیقات بتواند به روشن شدن تاریخ عصر برنز ایرلند و مسیر شکلگیری شهرهای اولیه در شمال اروپا کمک کند.