مردی که ۴۸ ساعت بدون داشتن ریه به زندگی ادامه داد
پزشکان از یک دستاورد کمسابقه در علم پزشکی خبر دادهاند که طی آن مردی ۳۳ ساله توانست به مدت ۴۸ ساعت بدون ریههای خود زنده بماند.
این اتفاق با استفاده از یک سیستم ریه مصنوعی خارجی رخ داد؛ فناوری پیشرفتهای که بهطور ویژه برای زنده نگه داشتن بیماران تا زمان دریافت پیوند ریه طراحی شده و اکنون امیدهای تازهای برای درمان بیماران بدحال ایجاد کرده است.
این بیمار که به دلیل ابتلا به ویروس آنفلوآنزا دچار سندرم حاد دیسترس تنفسی شده بود، در شرایطی قرار گرفت که ریههایش دیگر قادر به جذب اکسیژن کافی نبودند. با وخیمتر شدن وضعیت، او به دستگاه ونتیلاتور متصل شد، اما بهدنبال عفونتی مقاوم به دارو، بخشهایی از ریههایش پر از چرک شد و بیمار وارد شوک سپتیک شد؛ مرحلهای که در آن قلب و کلیهها نیز شروع به از کار افتادن کردند.
انکیت بهارات، جراح قفسه سینه و عضو دانشکده پزشکی فاینبرگ دانشگاه نورثوسترن، توضیح میدهد که بیمار در آستانه مرگ قرار داشت و حتی دچار ایست قلبی شده بود. از آنجا که وضعیت جسمانی او اجازه پیوند فوری ریه را نمیداد، تیم پزشکی تصمیم گرفت ریهها را که منبع اصلی عفونت بودند، بهطور کامل خارج کند و بیمار را به یک سیستم ریه مصنوعی متصل نگه دارد؛ سیستمی که جریان خون طبیعی و پیوسته به قلب را حفظ میکند.
به گفته بهارات، تفاوت اصلی این سیستم با دستگاههای پیشین در همین نکته است. در موارد قبلی، دستگاهها نمیتوانستند عملکرد طبیعی قلب را تضمین کنند و خطر لخته شدن خون وجود داشت، اما طراحی جدید این مشکل را تا حد زیادی برطرف کرده است. ناتاشا راجرز، پزشک پیوند در بیمارستان وستمید سیدنی، نیز این دستاورد را نتیجه مهندسی بسیار پیچیده و شجاعانه دانسته و تأکید کرده حفظ عملکرد قلب بدون حضور ریهها کاری بسیار دشوار است.
نتایج درمان شگفتانگیز بود. بیمار تنها در عرض ۴۸ ساعت بهبود قابلتوجهی نشان داد، داروهای حمایتی فشار خون قطع شد، عملکرد کلیهها بهطور کامل بازگشت و قلب به شکل طبیعی کار کرد. پس از آن، پیوند دو ریه با موفقیت انجام شد و اکنون نزدیک به ۳ سال از این عمل میگذرد، بدون آنکه نشانهای از رد عضو یا اختلال عملکرد ریه دیده شود.
این سیستم ریه مصنوعی در ابتدا همزمان با همهگیری کووید-۱۹ توسعه یافت تا به بیماران بسیار بدحال کمک کند تا به مرحله واجد شرایط پیوند برسند. اگرچه فعلاً استفاده از آن نیازمند تیمهای تخصصی و امکانات بیمارستانهای بزرگ است، پژوهشگران امیدوارند با تجاریسازی این فناوری، در آینده امکان نجات جان بیماران بیشتری در سراسر جهان فراهم شود.
