بیماریای که هیچ آزمایشی آن را نشان نمیدهد؛ از بیماری «روانتنی» چه میدانید؟

یک متخصص بیماریهایی داخلی، روانشناس و روان.درمانگر مدعی شد که ۵ تا ۷ درصد جامعه درگیر بیماری سختی به نام روانتنی هستند که علائم آن در هیچ آزمایشی نشان داده نمیشود و تشخیص آن را میتوان به نوعی غیرممکن خواند.
خبرگزاری میزان به نقل از پویا پورسیدی، متخصص بیماریهایی داخلی، روانشناس و روان درمانگر با تاکید بر تاثیر سلامت جسم و روان بر یکدیگر نوشت: دانشمندان در گذشته چندان به این موضوع قائل نبودند که ذهن و روان فرد میتواند بر روی جسم و بدن افراد تاثیرگذار باشد، اما به تدریج دانشمندان و پزشکان به این نتیجه رسیدند که ارتباطی قوی میان مشکلات ذهنی و مشکلات جسمی وجود دارد و در این رابطه از اصطلاح «سایکوسوماتیک» یا «بیماریهای روانتنی» استفاده کردند.
وی ضمن اشاره به اینکه «بیماریهای روانتنی» معادل فارسی «سایکوسوماتیک» است، ادامه داد: «سایکوسوماتیک» از دو قسمت «سایک» و «سوما» تشکیل شده است که «سایک» به روان افراد اشاره دارد و «سوما» به معنای بدن است و ریشه یونانی دارد و از این رو این واژه در واقع به معنای روان و تن و نشان دهنده ارتباط این دو بر یکدیگر است. در حال حاضر شاخه بزرگی در علم روان شناسی در حوزه «بیماریهای روانتنی» فعالیت دارد و تحقیقات بسیاری در این مورد انجام شده و این رشته روز به روز در حال رشد است.
این رواندرمانگر بیان کرد: زمانی به موردی «بیماری روانتنی» اطلاق میشود که یک بیمار شکایتهای متعددی را از دردهایی نظیر کمردرد، سردرد، دردهایی شبیه میگرن، دردهای دستگاه گوارش و همچنین تهوع، تنگی نفس و علائم متنوع دیگر دارد، اما در معاینه و آزمایشگاهها، رادیولوژی و پاتولوژی که از بیمار گرفته میشود دلیل خاصی برای این عوارض دیده نمیشود و یا اینکه اگر موردی مشاهده شود نیز با شدت علائم بیمار تناسبی ندارد و شدت بیماری از آنچه در یافتههای بالینی و پاراکلینیکی مشاهده میشود، بیشتر است.
این پزشک با بیان اینکه «بیماریهای روانتنی» حدود ۵ تا ۷ درصد جامعه را شامل میشود و از هر ۱۰۰ نفر ۵ تا ۷ نفر درگیر این بیماریها هستند، افزود: «بیماریهای روانتنی» در زنان شیوع بیشتری دارد.
پورسیدی گفت: ممکن است تعدادی از بیمارانی که دچار «بیماریهای روانتنی» هستند دچار علائم سرگردان و علائمی باشند که از عضوی به عضوی دیگر منتقل میشود، برای مثال در یک مراجعه از سردرد شکایت کنند و در مراجعه بعدی دچار کمردرد باشند. علامت شایع دیگری که این بیماران دارند نگرانی و اضطراب است. برای تشخیص «بیماریهای روانتنی» برای یک بیمار لازم است طول مدت بیماری حداقل ۶ ماه باشد. ممکن است طی این مدت بیمار همیشه علائم نداشته باشد.
وی ضمن اشاره به اینکه اختلالات تبدیلی به عنوان یکی از زیرشاخههای بیماریهای سایکوسوماتیک شناخته میشود، گفت: این اختلال در دو دسته حسی (درگیری حواس پنجگانه) و حرکتی ظاهر میشود.
برای مثال ممکن است علائمی مانند نابینایی، ناشنوایی داشته باشد یا حس لامسهاش را در بعضی از اندامها از دست دهد و «بیحسی دستکشی یا جورابی» به معنای عدم درک درد یا دما در اندامها را داشته باشد اما در معاینه و عکسبرداری کاملا سالم باشد. همچنین ممکن است فرد دچار فلج و راه رفتن غیرهماهنگ شود و نتواند یک یا ۲ اندامش را تکان دهد و یا علائم تشنج داشته باشد، در حالیکه نوار مغزیش طبیعی است که به آن صرع کاذب گفته میشود.
این پزشک گفت: اختلال عنوانشده پیشتر با عنوان «هیستری» شناخته میشد، نرخ شیوع اختلالات تبدیلی کمتر از یک درصد است. علائم معمولاً به صورت ناگهانی و پس از بروز یک استرس آغاز میشود و ممکن است هفتهها تا ماهها ادامه یابد. ممکن است منشأ اختلالات تبدیلی از تعارضها و کشمکشهای درونی باشد و حتی ممکن است در روانکاوی مشخص شود منشأ بسیاری از آنها مربوط به دوران کودکی است.