پزشک از نقش سرمای زمستان در بیخوابی پرده برداشت
با آغاز فصل زمستان و کاهش محسوس دما و کوتاهتر شدن طول روز، بسیاری از افراد با اختلال در خواب شبانه روبهرو میشوند؛ مشکلی که اغلب به صورت دیر به خواب رفتن، بیدار شدنهای مکرر در طول شب یا احساس خستگی پس از بیداری خود را نشان میدهد.
کارشناسان میگویند این وضعیت تنها به سردی هوا محدود نمیشود، بلکه مجموعهای از تغییرات فیزیولوژیک و رفتاری در این فصل، کیفیت خواب را تحت تأثیر قرار میدهد.
دیوید گاری، پزشک عمومی، در گفتوگو با رسانهها توضیح داده است که هوای سرد و تغییر سطح فعالیت بدنی در طول روز، نقش مهمی در الگوی خواب زمستانی دارند. به گفته او، دما مستقیماً بر ریتم شبانهروزی بدن اثر میگذارد. همانطور که گرمای بیش از حد میتواند مانع خواب راحت شود، سرمای شدید نیز اجازه نمیدهد بدن بهخوبی وارد حالت آرامش شود. این موضوع بهویژه در شبهایی که اتاق خواب به اندازه کافی گرم نیست، بیشتر احساس میشود.
این پزشک توضیح میدهد زمانی که محیط خواب بیش از حد سرد باشد، بدن به جای تمرکز بر فرایند خواب، انرژی خود را صرف حفظ دمای داخلی میکند. در چنین شرایطی، اگر فرد در رختخواب احساس لرز یا سرما داشته باشد، احتمال به خواب رفتن به شکل طبیعی کاهش مییابد. این مسئله نهتنها آغاز خواب، بلکه تداوم آن را نیز مختل میکند.
گاری تأکید میکند که بسیاری از افراد تنها به تعداد ساعتهای خواب توجه دارند، در حالی که کیفیت خواب و رسیدن به مراحل عمیق آن اهمیت بیشتری دارد. بیدار شدنهای مکرر در طول شب یا احساس ناگهانی سرما میتواند مانع ورود بدن به خواب عمیق شود. وقتی بدن مدام درگیر تنظیم دمای خود است، خواب سطحی و ناپیوسته خواهد بود و فرد صبح با احساس کسالت از خواب بیدار میشود.
از سوی دیگر، بیماریهای شایع زمستانی نیز بیتأثیر نیستند. گاری میگوید التهاب مجاری تنفسی، آبریزش بینی، سرفه و گلودرد همگی خواب شبانه را دشوارتر میکنند. سرماخوردگی میتواند باعث خروپف شود و حتی اختلالاتی مانند وقفه تنفسی انسدادی در خواب را تشدید کند.
او برای بهبود خواب در فصل زمستان، رعایت چند نکته ساده را توصیه میکند؛ از جمله حفظ یک برنامه خواب منظم، انجام فعالیت بدنی بهصورت مداوم، استفاده از چند لایه پتو برای گرم نگه داشتن بدن، تنظیم دمای اتاق خواب در حد متعادل و بهرهگیری از نور طبیعی روز با پیادهروی کوتاه در طول روز. به باور متخصصان، توجه به همین عادتهای ساده میتواند زمستانی آرامتر و خوابهایی عمیقتر را برای بسیاری از افراد رقم بزند.
