چرا ترامپ فرمانده سنتکام را به مذاکرات ایران و آمریکا فرستاد؟
در حالی که هیئتهای آمریکایی و ایرانی دور اخیر مذاکرات هستهای در مسقط را مثبت ارزیابی کردند، سوالات زیادی درباره حضور ارشدترین فرمانده نظامی آمریکا در خاورمیانه در این دور مذاکرات مطرح شد.
ترکیب هیئت مذاکرهکننده آمریکا در مسقط با حضور یک چهره غیرمنتظره همراه بود که بازتاب رسانهای گستردهای داشت: «برد کوپر»، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام).
روزنامه واشینگتنپست در همین رابطه نوشت: ترامپ در اقدامی «غیرمعمول»، از فرماندهان نظامی برای پیشبرد دیپلماسی در سطح بالا بهره گرفته است؛ او «برد کوپر»، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) را به مذاکرات مربوط به برنامه هستهای ایران فرستاد.
علاوه بر کوپر که با لباس نظامی در گفتوگوهای مسقط حضور داشت، دن دریسکول، وزیر ارتش آمریکا، نیز در مذاکرات اخیر برای پایان دادن به جنگ روسیه و اوکراین نقشآفرینی کرد.
واشینگتنپست افزود: «بهکارگیری فرماندهان نظامی - چه بهخاطر دانش و شبکه ارتباطی آنها و چه برای القای این پیام که گزینههای سختتری ممکن است در دستور کار قرار گیرد - نشان میدهد که دولت جمهوریخواه چگونه چارچوبهای سنتی سیاست خارجی و دیپلماسی آمریکا را برهم زده است.»
الیزا ایورز که سابقه فعالیت در حوزه امنیت ملی در دولتهای جورج دبلیو بوش و باراک اوباما را دارد، معتقد است سپردن نقشهای دیپلماتیک به فرماندهان نظامی بیانگر آن است که دولت ترامپ جایگاه دیپلماتهای حرفهای و ابزارهای دیپلماسی را کماهمیت کرده و در عوض، بیش از اندازه به توان نظامی برای مواجهه با چالشهای سیاست خارجی تکیه دارد.
خانم ایورز با تأکید بر اهمیت صبر و تلاش در دیپلماسی گفت: «اغلب رسیدن به مرحلهای که بتوان آن را موفقیت دیپلماسی نامید، نیازمند صرف زمان، سرمایهگذاری و تلاش فراوان است» و افزود: «هر میخ را نباید با چکش زد.»
از سوی دیگر، الیوت کوهن، مشاور وزارت امور خارجه در دولت جرج دبلیو بوش، خاطرنشان کرد که حضور ژنرالهای آمریکایی در مذاکرات بیسابقه نبوده و آنها پیش از این در دوران جنگ سرد در مذاکرات کنترل تسلیحات با اتحاد جماهیر شوروی مشارکت داشتهاند.
او افزود: «رؤسایجمهور آمریکا گاهی افراد غیرمعمول را بهعنوان فرستاده انتخاب میکنند، مشروط بر اینکه به آنها اعتماد داشته باشند و مطمئن باشند که قادر به انتقال پیام هستند.»
همچنین مایکل اوهانلون، کارشناس ارشد مسائل دفاعی و سیاست خارجی در موسسه «بروکینگز» گفت که حضور کوپر در مذاکرات با هدف «ارسال پیام و ایجاد بازدارندگی» بوده است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس با اشاره به حضور فرمانده سنتکام در مذاکرات مسقط، گزارش داد که آمریکا در جریان مذاکرات با مقامات ایران قدرت نظامی خود را به نمایش گذاشت. آسوشیتدپرس نوشت که این حضور بهاحتمال زیاد پیامی مستقیم به تهران بود مبنی بر اینکه واشینگتن در صورت شکست مذاکرات، همچنان گزینه حمله به ایران را روی میز دارد.
پیشتر در روز جمعه، روزنامه وال استریت ژورنال به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده بود که برد کوپر، فرمانده نیروهای آمریکایی در خاورمیانه (سنتکام)، هم در هیئت مذاکرهکننده آمریکا حضور دارد.
عباس عراقچی گفته است که اگرچه فرمانده سنتکام به همراه هیئت مذاکرهکننده آمریکایی در مسقط حضور داشت، ایران با حضور او در روند مذاکرات مخالفت کرد.
وزیر خارجه ایران گفت که برای هیئت آمریکایی روشن کرد که تهران «حضور یک نظامی را در روند مذاکرات» نمیپذیرد و فرمانده سنتکام «برای هر هدفی که آمدند به هدف خود برسند.»
عراقچی همچنین تاکید کرد که حضور دریاسالار برد کوپر در زمان مذاکرات در مسقط «هیچ تفاوتی در اصل قضیه» ایجاد نکرد.
