اولین نماهای زیرآبی از کوچکترین فُک قطبی جهان
در پهنه یخزده جنوبگان، گونهای از فُکها زندگی میکند که بهندرت دیده شده و تا مدتها تصویری از حضورش در زیر آب وجود نداشت.
اکنون برای نخستین بار، تصاویر زیرآبی از فک راس ثبت شده؛ گونهای کمیاب و فراری که بهعنوان کوچکترین فُک قطبی شناخته میشود و زندگی پنهانش همواره پژوهشگران را با پرسشهای بیپاسخ روبهرو کرده است.
فک راس با نام علمی Ommatophoca rossii نادرترین گونه در میان فُکهای قطبی به شمار میرود. این گونه بهدلیل پراکندگی محدود و زیست در نواحی دور از دسترس یخهای دریایی جنوبگان، کمتر مشاهده شده و تا پیش از این تصور میشد هیچ تصویر ثبتشدهای از آن در زیر آب وجود ندارد. انتشار تصاویر تازه، دریچهای نو به شناخت رفتار و زیستگاه این پستاندار دریایی گشوده است.
به گزارش فرارو به نقل از IFLScience، این تصاویر توسط جاستین هوفمن، متخصص عکاسی زیرآب و عضو تیم National Geographic–Lindblad Expeditions، در جریان سفری به جنوبگان ثبت شده است. هوفمن در توضیح این تجربه گفته است طی ۱۵ فصل فعالیت در جنوبگان، تنها دو بار موفق به مشاهده فک راس شده و ثبت این تصاویر را به «کریسمسی که زودتر از موعد رسیده» تشبیه کرده است.
برآوردها نشان میدهد فک راس تنها حدود ۱ درصد از جمعیت فُکهای ساکن یخهای دریایی جنوبگان را تشکیل میدهد. بر اساس دادههای IUCN، جمعیت این گونه حدود ۴۰ هزار فُک بالغ تخمین زده میشود. از نظر ظاهری، فک راس بهراحتی قابل تشخیص است؛ صورتی کوچک و پهن، چشمهایی بسیار بزرگ با قطری نزدیک به ۷ سانتیمتر و بدنی که طول آن به حدود ۲.۳ متر میرسد. معمولاً مادهها اندکی بزرگتر از نرها هستند.
در ماههای تابستان جنوبگان، فکهای راس برای پوستاندازی و زادآوری از آب خارج میشوند و روی یخهای متراکم مستقر میگردند. دسترسی دشوار به این مناطق و نیاز به کشتیهای یخشکن، مطالعه این گونه را با چالشهای جدی مواجه کرده است. پژوهشها نشان میدهد طول عمر فک راس بین ۱۵ تا ۲۰ سال است و مادهها در سنین ۲ تا ۴ سالگی و نرها در حدود ۳ سالگی به بلوغ جنسی میرسند.
این فُک بیشتر زمان خود را در اقیانوس به جستوجوی غذا میگذراند و میتواند روزانه بیش از ۱۰۰ بار تا عمق ۱۰۰ تا ۳۰۰ متر غواصی کند. هرچند هنوز اطلاعات دقیقی از رژیم غذایی آن در دست نیست، اما مطالعات موجود نشان میدهد کالاماری بخش اصلی غذای فک راس را تشکیل میدهد و گاهی نیز از خرچنگ دریایی و ماهی تغذیه میکند. تصاویر تازه زیرآبی، گامی مهم در درک بهتر این گونه نادر و رفتارهای کمتر دیدهشده آن به شمار میآید.