این ۱۰ رشته نوظهور مهندسی آینده فناوری و صنعت را دگرگون میکنند
نسل تازهای از رشتههای مهندسی در دانشگاههای جهان شکل گرفته که تمرکز آنها بر حوزههایی همچون کوانتوم، نانوفناوری، سامانههای خودران، انرژیهای پاک و زیستمهندسی است.
این شاخهها که زمانی تنها در مراکز پژوهشی پیشرفته مطرح بودند، اکنون بهعنوان گرایشهای رسمی دانشگاهی ارائه میشوند و مسیر تازهای را پیش روی مهندسان جوان قرار دادهاند. به گزارش ایسنا، مهندسی امروز دیگر محدود به موتور، پل یا مدارهای الکتریکی نیست و با ورود رشتههای آیندهمحور، چشمانداز صنعت و فناوری در حال بازتعریف است. ستاد نانو در این گزارش ۱۰ حوزه نوین مهندسی را که هماکنون در دانشگاههای معتبر جهان تدریس میشوند و بازار شغلی گستردهای دارند، معرفی کرده است.
در میان این رشتهها، مهندسی کوانتومی جایگاه ویژهای دارد. در این شاخه، ترکیبی از فیزیک کوانتوم، الکترونیک و علوم رایانش برای توسعه رایانههای کوانتومی، حسگرهای دقیق و سامانههای ارتباطی پیشرفته به کار گرفته میشود. دانشگاه لایبنیتس هانوفر در آلمان از مراکزی است که برنامه جامع مهندسی کوانتوم ارائه میدهد.
فناورینانو و مهندسی نانوعلوم نیز از مهمترین حوزههای نوظهور هستند. در این رشتهها مواد و سامانهها در مقیاس نانومتری مورد بررسی قرار میگیرند و کاربردهایی مانند دارورسانی هدفمند، تراشهسازی پیشرفته و ساخت مواد هوشمند دنبال میشود؛ حوزهای که در بسیاری از کشورها از جمله ایران نیز در دانشگاهها تدریس میشود.
مهندسی انرژی با تمرکز بر انرژیهای پاک، ذخیرهسازی انرژی و کربنزدایی از دیگر حوزههای روبهرشد است. دانشگاههای فنی و مؤسسات ملی علوم در کشورهای مختلف دورههای مستقل مهندسی انرژی ارائه میکنند تا نیازهای صنعتی ناشی از بحران اقلیمی پاسخ داده شود.
مهندسی روباتیک و سامانههای خودران با ترکیب طراحی مکانیکی، کنترل، الکترونیک و هوش مصنوعی، به توسعه روباتها، پهپادها و خودروهای خودران میپردازد و بهعنوان یکی از پرتقاضاترین شاخههای تازه مهندسی شناخته میشود. همزمان، مهندسی هوش مصنوعی و یادگیری ماشین با گسترده شدن کاربردهای هوش مصنوعی در پزشکی، بانکداری، کشاورزی و صنعت، اهمیت بیشتری پیدا کرده است و دانشگاههای معتبر جهان دورههای تخصصی در این زمینه ارائه میکنند.
رشتههای دیگری مانند مهندسی سامانههای سایبریـفیزیکی و اینترنت اشیا، زیستمهندسی و مهندسی زیستسنتزی، مهندسی فوتونیک و اپتیک، زیرساخت پایدار و مهندسی ارتباطات و اطلاعات کوانتومی نیز در فهرست شاخههای نوین قرار دارند. این حوزهها بر توسعه خانههای هوشمند، کارخانههای نسل چهار، بافتهای زیستی، مدارهای فوتونی، سازههای سازگار با اقلیم و شبکههای کوانتومی فوقامن تمرکز دارند.