کشف دفترچه ۸۰۰ ساله و پارچههای ابریشمی در توالت قرونوسطایی آلمان
باستانشناسان در جریان حفاریهای اخیر در شهر پادربورن در شمال آلمان، مجموعهای کمنظیر از اشیای تاریخی مربوط به قرونوسطی را کشف کردهاند که اطلاعات تازهای درباره زندگی خصوصی و روزمره طبقات ثروتمند اروپا در قرن سیزدهم میلادی ارائه میدهد.
مهمترین یافته این کاوشها، یک دفترچه یادداشت مومی سالم است که درون یک کیف چرمی کوچک در اعماق یک توالت قدیمی پیدا شده است.
این دفترچه شامل ۱۰ صفحه چوبی پوشیده از موم است که روی آنها نوشتههایی به زبان لاتین و با خط شکسته قرونوسطایی ثبت شده است. کارشناسان معتقدند این دفترچه احتمالا حدود ۸۰۰ سال پیش به طور تصادفی توسط یک بازرگان ثروتمند به داخل توالت سقوط کرده و به دلیل شرایط خاص محیطی، سالم باقی مانده است.
به گفته پژوهشگران، فضای بسته و بدون اکسیژن توالتهای قدیمی باعث شده مواد حساسی مانند چوب، چرم و موم طی قرنها دچار پوسیدگی نشوند. سوزان برتزل، مرمتگر آثار تاریخی، اعلام کرده که این اشیا حتی پس از چندین قرن هنوز بوی بسیار نامطبوعی داشتهاند.
در ابتدا، باستانشناسان تصور میکردند با یک توده گل و خاک معمولی روبهرو هستند، اما پس از شستوشو در آزمایشگاه مشخص شد که این توده در واقع یک کیف چرمی ظریف با نقش برجسته گل زنبق بوده است. این نماد در قرونوسطی نشانه قدرت سلطنتی و جایگاه اجتماعی بالا محسوب میشد و نشان میدهد صاحب این وسایل احتمالا از طبقه اشراف یا تاجران بانفوذ بوده است.
ابعاد دفترچه تنها ۸.۶ در ۵.۵ سانتیمتر است و نوشتههای آن با قلم فلزی مخصوص روی سطح مومی حک شدهاند. باستانشناسان میگویند خواندن و ترجمه متنها بسیار دشوار است، زیرا برخی واژهها دارای غلطهای املایی رایج آن دوران هستند و بخشهایی از متن نیز روی یکدیگر نوشته شدهاند.
باربارا روشوف-پارتزینگر، باستانشناس ارشد پروژه، اعلام کرد که بررسی کامل این نوشتهها ممکن است ماهها زمان ببرد. او احتمال داده که نویسنده این یادداشتها یک تاجر محلی بوده که معاملات اقتصادی یا یادداشتهای شخصی خود را در این دفتر ثبت میکرده است.
در کنار این دفترچه، اشیای دیگری از جمله بشکههای کوچک، چاقو، ظروف سفالی و قطعات سبد نیز کشف شده است. اما یکی از عجیبترین یافتهها، پارچههای ابریشمی تزئینشدهای بود که به گفته محققان احتمالا به عنوان دستمال توالت مورد استفاده قرار میگرفتهاند. کارشناسان تأکید میکنند استفاده از ابریشم برای چنین کاری حتی در میان ثروتمندان آن دوران نیز نشانه تجمل افراطی بوده است.
گروه تحقیقاتی امیدوار است با بررسی اسناد تاریخی و آرشیوی، هویت صاحب این دفترچه و ساکنان خانهای که توالت در آن قرار داشته را شناسایی کند. پیشبینی میشود روند مرمت کامل این آثار حدود یک سال زمان ببرد و پس از آن، این مجموعه تاریخی در موزه شهر پادربورن به نمایش عمومی گذاشته شود.