نوروز مهاجران ایرانی در سایه جنگ و بیخبری از عزیزان
با تشدید جنگ و قطع گسترده ارتباطات در ایران، بسیاری از ایرانیان خارج از کشور نوروز ۱۴۰۵ را در فضایی آکنده از نگرانی، انتظار و بیخبری آغاز کردهاند؛ جشنی که برای آنان امسال بیش از هر زمان دیگری با اضطراب و دلتنگی همراه شده است.
برای شماری از ایرانیان دیاسپورا، نوروز دیگر تنها نماد آغاز بهار نیست، بلکه به لحظهای از چشمانتظاری برای شنیدن خبری از عزیزان در داخل کشور تبدیل شده است. قطع ارتباطات اینترنتی و محدود شدن تماسها باعث شده بسیاری روزها و حتی هفتهها از وضعیت خانواده خود بیاطلاع بمانند.
شایان، یکی از ایرانیان ساکن پاریس، میگوید مادر ۷۰ سالهاش در پی موج اعتراضات سراسری در پایان سال ۲۰۲۵ تصمیم گرفت به ایران بازگردد. او که پیشتر تحولات را از طریق تلویزیون دنبال میکرد، گفته بود میخواهد در میان مردم باشد و وقایع را از نزدیک ببیند. اکنون اما فرزندانش هفتههاست خبری از او ندارند.
شایان میگوید آخرین تصویر ذهنیاش از مادر، زنی است که تنها در خانه نشسته و راهی برای تماس ندارد. او توضیح میدهد که از زمان بازگشت مادرش تنها دو بار توانستهاند با یکدیگر صحبت کنند و پس از آن تماسها بهطور کامل قطع شده است.
در چنین شرایطی، فضای نوروزی در میان بسیاری از ایرانیان خارج از کشور نیز دستخوش تغییر شده است. یک مرکز فرهنگی ایرانی در پاریس که سال گذشته برنامههای موسیقی نوروزی برگزار کرده بود، اعلام کرده امسال برنامهای نخواهد داشت و در سوگ به سر میبرد. در ایالات متحده نیز برخی جوامع ایرانیتبار جشنها را لغو کرده یا بهصورت محدود برگزار میکنند.
نوروز که همزمان با اعتدال بهاری فرا میرسد و ریشه در سنتهای چند هزار ساله دارد، همچنان برای ایرانیان در سراسر جهان اهمیت ویژهای دارد. با این حال، امسال این آیین برای بسیاری به فرصتی کوتاه برای کنار آمدن با فشارهای روانی تبدیل شده است.
شکیبا، یکی دیگر از ایرانیان ساکن پاریس، میگوید زندگی این روزها میان امید و اضطراب در نوسان است. او این وضعیت را به «ترن هوایی احساسی» تشبیه میکند که با هر خبر تازه از تحولات ایران، شدت میگیرد. به گفته او، حتی یک حضور کوتاه دوستان در شبکههای اجتماعی پس از هفتهها بیخبری، به نشانهای مهم تبدیل شده است.
با وجود این شرایط، برخی تلاش میکنند نوروز را هرچند به شکلی محدود برگزار کنند. شایان که یک رستوران ایرانی دارد، میگوید مشتریانش هرکدام با روایتهایی از اندوه یا امید به آنجا میآیند. او میگوید برخی با اشک و برخی با لبخندی پنهان در پشت نگرانی، درباره آینده صحبت میکنند.
در حالی که بسیاری از ایرانیان خارج از کشور چشم به تحولات داخل دوختهاند، نوروز امسال بیش از هر زمان دیگری به تجربهای از انتظار، بیخبری و امیدی لرزان تبدیل شده است.