سلطان الجابر: تهدید تنگه هرمز مصداق "تروریسم اقتصادی" است
یک ماه از آغاز حملات آشکار و بیپروای ایران میگذرد و این کشور همچنان زیرساختهای انرژی را هدف قرار میدهد
تشدیدی خطرناک که جهان را در آستانه بحرانی گسترده در تأمین انرژی قرار داده است—بحرانی که پیامدهای آن میتواند برای سالها اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار دهد.
این هشدار را دکتر سلطان احمد الجابر، وزیر صنعت و فناوری پیشرفته امارات متحده عربی، مدیرعامل و رئیس هیئتمدیره شرکت ملی نفت ابوظبی (ادنوک)، رئیس هیئتمدیره "مصدر" و رئیس هیئتمدیره اجرایی شرکت "XRG"، در سخنرانی مجازی خود در مراسم افتتاحیه هفته انرژی CERAWeek مطرح کرد؛ رویدادی که از ۲۳ تا ۲۷ مارس در شهر هیوستون، ایالت تگزاس ایالات متحده برگزار میشود.
الجابر تأکید کرد که بستن تنگه هرمز توسط ایران، مصداقی آشکار از "تروریسم اقتصادی" است و پیامدهای آن بسیار فراتر از بازارهای انرژی خواهد بود.
او توضیح داد: هرگونه اختلال در امنیت تنگه هرمز، بهسرعت هزینهها را برای کارخانهها، مزارع و خانوارها در سراسر جهان افزایش میدهد.
وی افزود: امنیت انرژی صرفاً یک شعار نیست، بلکه مرز میان روشنایی و تاریکی و میان تداوم فعالیت زیرساختهای حیاتی و توقف آنهاست. تحولات هفتههای اخیر بار دیگر نشان داد که باز نگه داشتن شریانهای حیاتی جهان، ضرورتی انکارناپذیر است.
اهمیت راهبردی تنگه هرمز
او ادامه داد: تنگه هرمز یکی از مهمترین این شریانهاست؛ گذرگاهی به عرض تنها ۲۱ مایل که روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت و گاز—معادل نزدیک به یکپنجم مصرف روزانه جهان—از آن عبور میکند. افزون بر این، بیش از یکسوم کودهای شیمیایی جهان، تا یکچهارم تولید جهانی محصولات پتروشیمی و حجم قابلتوجهی از فلزات راهبردی نیز از این مسیر عبور میکنند. به بیان دیگر، بخش بزرگی از مواد اولیه حیاتی اقتصاد جهانی از یک گلوگاه واحد عبور میکند؛ با این حال، ایران بستن آن را اقدامی قابل توجیه تلقی میکند.
الجابر تصریح کرد: هرگونه تهدید علیه امنیت این گذرگاه، بهسرعت اثرات خود را در سطح جهانی نشان میدهد. طی سه هفته گذشته، قیمت نفت حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است؛ افزایشی که مستقیماً هزینههای زندگی را—بهویژه برای اقشار آسیبپذیر—افزایش میدهد، رشد اقتصادی را کند میکند و بار مالی روزانه بر دوش تولیدکنندگان، کشاورزان و خانوارها در سراسر جهان میگذارد. از این رو، تهدید تنگه هرمز نه صرفاً اقدامی علیه یک کشور خاص، بلکه مصداق "تروریسم اقتصادی" علیه همه ملتهاست و نباید به هیچ کشوری اجازه داد این شریان حیاتی را به گروگان بگیرد—نه امروز و نه هرگز.
او همچنین تأکید کرد: با وجود قدردانی از تلاشها برای تثبیت بازارها و کاهش قیمتها، باید پذیرفت که مسئله کنونی، بحران عرضه نیست، بلکه یک چالش امنیتی است و تنها راهحل پایدار آن، تضمین باز بودن تنگه است. آزادی ناوبری نیز یکی از اصول بنیادین حقوق بینالملل و کنوانسیون سازمان ملل متحد درباره حقوق دریاها به شمار میرود. اقدامات ایران بهطور مستقیم بر زندگی مردم در سراسر جهان—بهویژه اقشار کمدرآمد—تأثیر میگذارد.
توان و تابآوری امارات
الجابر با تأکید بر موضع امارات گفت: این کشور هرگز خواهان چنین درگیریای نبوده و تمامی تلاش خود را برای جلوگیری از آن به کار گرفته است، اما زمانی که ناگزیر به مواجهه شده، با آمادگی کامل وارد عمل شده است.
او افزود: "این تحولات، توان دفاعی ما را محک زد و قدرت، پایداری و تابآوری ما را به اثبات رساند."
وی ادامه داد: "در ادنوک با حملاتی مواجه شدیم که هیچ نهاد غیرنظامی نباید آن را تجربه کند، بهویژه با توجه به نقش ما در تأمین انرژی پایدار جهان. ما تدابیر فوقالعادهای برای حفاظت از کارکنان خود اتخاذ کردهایم و تا حد امکان به تأمین انرژی برای مشتریان ادامه میدهیم. ما همواره از کشور، ارزشها و اصول خود دفاع خواهیم کرد."
او تأکید کرد که این تجربه، بار دیگر اعتبار مدل توسعه امارات را اثبات کرده است؛ مدلی عملگرا و مبتنی بر ثبات که بر نتایج ملموس تمرکز دارد، نه بر رویکردهای ایدئولوژیک.
به گفته وی، این سطح از تابآوری حاصل سرمایهگذاریهای بلندمدت در زیرساختها، آمادگی پیشینی، برنامهریزی راهبردی و توسعه شراکتهای بینالمللی است.
چشمانداز امارات در بخش انرژی
الجابر گفت: "برای ما، شراکت صرفاً یک تاکتیک نیست، بلکه بخشی از هویت ماست. تعهدات ما ریشهدار است و اعتبار، محور رویکرد ماست. در زمان نیاز، پیشگام میشویم."
او افزود که امارات از طریق ادنوک، XRG و مصدر، بیش از ۸۵ میلیارد دلار در داراییهای انرژی ایالات متحده سرمایهگذاری کرده و همچنان به دنبال فرصتهای جدید در سراسر زنجیره ارزش انرژی است؛ از زیرساختهای ذخیرهسازی گرفته تا تأسیسات LNG و واحدهای بازگازسازی (regasification).
وی با اشاره به آینده گفت: بحران کنونی شکاف عمیق میان دو رویکرد را آشکار کرده است—رویکرد مبتنی بر ثبات و توسعه، در برابر رویکرد مبتنی بر بیثباتسازی.
او تأکید کرد: "ادنوک به یکی از قابلاعتمادترین شرکتهای انرژی جهان تبدیل شده است، نه به این دلیل که از بحرانها مصون است، بلکه به این دلیل که در دل بحرانها نیز به فعالیت خود ادامه میدهد."
دعوت به ADIPEC
در پایان، الجابر از رهبران صنعت انرژی دعوت کرد در نمایشگاه و کنفرانس بینالمللی نفت ابوظبی (ADIPEC) در ماه نوامبر شرکت کنند و گفت: "تحولات اخیر نشان داد که برخی در جهت تقویت ثبات تلاش میکنند، در حالی که برخی دیگر صرفاً نظارهگر بیثباتی هستند. ثبات خودبهخود حاصل نمیشود، بلکه نیازمند اراده و همکاری جمعی است."
او افزود: "اگر به همکاری و ثبات باور دارید، جای شما در کنار ماست."
گفتنی است، هفته انرژی CERAWeek از ۲۳ تا ۲۷ مارس ۲۰۲۶ برگزار میشود و رویداد ADIPEC نیز از ۲ تا ۵ نوامبر ۲۰۲۶ در مرکز نمایشگاهی ابوظبی (ADNEC) برگزار خواهد شد.
