بزرگترین پناهگاه زمستانی مارها در کانادا ۱۰۰ هزار ساکن دارد!
در منطقه نارسیس در استان مانیتوبای کانادا، یکی از چشمگیرترین تجمعهای مار در جهان شکل میگیرد؛ جایی که هر زمستان حدود ۱۰۰ هزار مار بندجورابی در چهار لانه فعال گرد هم میآیند و فصل سرما را در زیر زمین سپری میکنند.
این مجموعه که در شهرداری روستایی آرمسترانگ قرار دارد، بزرگترین تمرکز مارهای جهان به شمار میرود.
این مارها که با نام «مار بندجورابی با پهلوهای قرمز» شناخته میشوند، بدنی با لکههای قرمز و خطوط زرد دارند و در شمال ایالات متحده و جنوب کانادا پراکندهاند. در ماههای گرم سال، آنها در زیستگاههای خزهای و مردابی زندگی میکنند و عمدتاً از قورباغهها تغذیه دارند. اما با نزدیک شدن به سرما، برای یافتن مکانی مناسب جهت خواب زمستانی حرکت میکنند و به لانههای نارسیس بازمیگردند.
زمینهای این منطقه ترکیبی از مراتع و جنگلهاست و بر بستر سنگ آهک قرار گرفته است. طی میلیونها سال، نفوذ آب در سنگهای آهکی متخلخل باعث شکلگیری شکافها و غارهای عمیقی شده که اکنون به پناهگاه زمستانی مارها تبدیل شدهاند. این گودالها چند متر زیر سطح زمین قرار دارند؛ به اندازهای عمیق هستند که پایینتر از خط انجماد باشند و در عین حال آنقدر کمعمقاند که بالاتر از سطح آب باقی بمانند.
در حالی که دمای سطح زمین در زمستان معمولاً تا منفی ۳۰ درجه سانتیگراد کاهش مییابد، دمای داخل این غارها هرگز به زیر صفر نمیرسد. همین شرایط باعث شده این فضاهای زیرزمینی محیطی مناسب برای زمستانگذرانی مارهای بندجورابی با پهلوهای قرمز باشند.
مارها از اواخر سپتامبر و اوایل اکتبر وارد این لانهها میشوند و به مدت ۵ تا ۶ ماه در آنجا باقی میمانند. آنها برای تأمین انرژی متابولیسم خود به گرمای محیط وابستهاند و همانند بسیاری از موجودات دیگر، در فصل سرد در حالت کمتحرکی قرار میگیرند.
با آغاز بهار، مارها یکی پس از دیگری از لانهها خارج میشوند. نرها نخستین گروهی هستند که ظاهر میشوند و پس از آن مادهها بیرون میآیند. در این مرحله، مادهها ترکیبی از فرومونهای قوی ترشح میکنند که توسط اندام ژاکوبسون در سقف دهان نرها شناسایی میشود. این سیگنالهای شیمیایی نرها را به سوی مادهها هدایت میکند و چرخه جدیدی از زندگی در این بزرگترین پناهگاه مارهای جهان آغاز میشود.